Erik de Ridder is sinds 1 mei de nieuwe watergraaf van waterschap De Dommel. Hij volgde de nog altijd in Boxtel woonachtige Peter Glas op. Glas is door het Rijk aangesteld als Deltacommissaris. (Foto: Peter de Koning).
Erik de Ridder is sinds 1 mei de nieuwe watergraaf van waterschap De Dommel. Hij volgde de nog altijd in Boxtel woonachtige Peter Glas op. Glas is door het Rijk aangesteld als Deltacommissaris. (Foto: Peter de Koning). Foto: Peter de Koning

ERIK DE RIDDER WIL BELANG VAN WATER IN LASTIGE TIJD ONDER DE AANDACHT KRIJGEN

Watergraaf: 'Het klimaat verandert, deal with it'

RENS VAN DEN ELSEN

Ruim zeven maanden is Erik de Ridder (40) nu watergraaf van waterschap De Dommel. Een periode die hij heeft gebruikt om zijn werkgebied en de mensen te leren kennen. Maar wie is deze man nu eigenlijk? En welke plannen heeft hij met het water in onze omgeving? Brabants Centrum vond het dan ook tijd voor een nadere kennismaking met de voormalige 'kermis'wethouder van Tilburg.

,,Het is niet groot, maar wel het mooiste kamertje van het hele gebouw", vertelt De Ridder vlak voor het gesprek begint. Het kantoor van de in mei geïnstalleerde watergraaf in het waterschapshuis aan de Bosscheweg in Boxtel is niet meer dan een vierkant 'hok' met twee aan elkaar geschoven tafels, een kast, een grote waterfoto en een plant. Meer staat er niet, zelfs geen computer. Heel veel meer heeft De Ridder in zijn ogen niet nodig, alleen de aankleding mag nog wel wat meer cachet krijgen, maar dat komt in de loop van de tijd wel denkt hij. ,,Mijn voorganger (Peter Glas - red.) zat in de kamer hiernaast, maar die vond ik veel te groot voor de tijd dat ik er écht zit. De enige voorwaarde die ik heb, is dat ik met mijn gezicht naar de deur wil zitten zodat ik mijn secretaresse op haar horloge kan zien tikken als een afspraak te lang duurt", grinnikt De Ridder. Overigens zit hij tijdens dit gesprek juist met zijn rug naar de deur...

Kermiswethouder vertrok naar het waterschap

Watergraaf worden was voor De Ridder niet direct logisch. Hij zat immers goed op zijn plek als wethouder van de gemeente Tilburg, waar hij naast zorg en welzijn, sport en financiën ook kermiszaken in zijn portefeuille had. Dat laatste is nodig omdat de stad de grootste kermis van de Benelux heeft. Een hele fijne tijd vond hij dat. ,,Ik stelde mij boven de rivieren wel eens voor als de kermiswethouder van Tilburg en daar voegde ik dan niets meer aan toe. Leuk om die reacties dan te horen en te zien", vertelt De Ridder als hij aan die periode, tussen 2010 en 2019, terugdenkt.

,,Omdat ik als wethouder altijd 'aan' stond, dacht ik niet echt wat erna zou komen. Tot een vriend me attendeerde op de vacature voor watergraaf van De Dommel. Naarmate ik me ging verdiepen in de functie raakte ik steeds enthousiaster. Maar het betekende wel dat ik mijn werk bij de gemeente op moest geven", aldus De Ridder. Zo vlak na de verkiezingen werd hem dat niet door iedereen in dank afgenomen, al was er ook veel steun. ,,Ik ben altijd heel loyaal. Dat ik überhaupt naar een andere functie keek, kwam voor mij toch een beetje over als vreemdgaan", vertelt hij. De in Dordrecht geboren bestuurder besloot de stap echter toch te nemen en voelt zich, naar eigen zeggen, nu als een vis in het water bij De Dommel.

'Een voorrecht om hier deel van uit te maken'

,,Als ik nu terugkijk op mijn eerste periode ben ik vooral onder de indruk van de gedrevenheid van onze mensen. Zij zijn vaak al van kleins af aan met hun eigen omgeving bezig geweest en doen dat nu in het werk nog steeds. Dat ik hier nu deel van uit mag maken, is dan ook een voorrecht", vindt De Ridder. Ondanks dat hij tijdens zijn periode bij de gemeente Tilburg nooit iets met water te maken had, ziet hij wel parallellen met zijn eigen jeugdige jaren. ,,Mijn ouderlijk huis in Dordrecht stond aan het water en daar spendeerde ik dan ook veel tijd op en aan. Daarnaast werkte mijn vader bij Rijkswaterstaat en nam hij mij regelmatig mee naar sluizen of bruggen waar hij aan gewerkt had. Al die herinneringen kwamen weer boven toen ik met de sollicitatie bezig was en voedden mijn enthousiasme", aldus de in Tilburg residerende De Ridder.

'We halen nu energie uit slib na zuivering'

Na een flinke inwerkperiode is de nieuwe watergraaf al van veel zaken op de hoogte die in het gebied van De Dommel spelen. Hij sprak met medewerkers uit alle geledingen van de organisatie, zowel op kantoor als in het veld. De Ridder zag daarin de uitdaging die het waterschap de komende jaren te wachten staat: in tijden van veranderende (weers)omstandigheden het belang van water onder de aandacht brengen.

De watergraaf wil graag een bijdrage leveren in mogelijke oplossingen. Dat kan volgens hem op verschillende manieren. ,,Zo kunnen we bijdragen aan de energietransitie door energie te halen uit slib dat overblijft na het zuiveren van rioolwater. Maar we vergroten ook de biodiversiteit door bijvoorbeeld akkerranden in te zaaien met bloemen of ons watersysteem anders in te richten zodat er weer meer insecten komen", legt hij uit.

De Ridder beseft dat deze extra maatregelen geld kosten. Geld dat uiteindelijk uit de zakken van de inwoners moet komen. Toch denkt hij dat mensen er uiteindelijk wel van doordrongen raken dat er iets moet veranderen om overlast door droogte en water zoveel mogelijk binnen de perken te houden. ,,Het klimaat verandert, dat is nu eenmaal zo, deal with it. De tijd dat we ons alleen richtten op onze kerntaak is voorbij. We moeten ook kijken naar hoe we kunnen bijdragen aan de manier waarop we met ons water omgaan en wat dit voor ons betekent. Het gaat hier wel om de houdbaarheid van onze omgeving, die staat op het spel", geeft de watergraaf aan.

Bewoners dienen dan ook zelf een bijdrage te leveren aan de oplossing, vindt De Ridder. ,,Denk aan groenere tuinen en het afkoppelen van regenwater van het riool. Was je auto eens met water uit de regenton in plaats van drinkwater", somt hij op. Maar ook het lozen van medicijnen zoals paracetamol en drugs in het riool noemt de bestuurder als groeiend probleem. ,,We strijden op meerdere fronten, maar uiteindelijk dient iedereen hier een eigen verantwoordelijkheid in te nemen", stelt hij.

Om toekomstige problemen te tackelen, moet er steeds weer geïnvesteerd worden. Niet alleen in de waterzuiveringsinstallaties, maar ook op het gebied van innovatie. De Ridder ziet het waterschap echter niet zozeer voorop lopen in de ontwikkeling hiervan. Hij vergelijkt het met een wielrenner in de Tour de France: ,,Daar kun je ook niet elke dag vooruit sprinten en denken dat je dan wint. Op termijn wordt je links en rechts ingehaald. Daarom is het beter om voor in het peloton mee te rijden en samen te zoeken naar oplossingen", verwoordt de watergraaf zijn gedachten.

Samenwerken hoeft wat hem betreft niet alleen met de omliggende waterschappen, maar kan ook prima buiten de landsgrenzen. Zo toog De Ridder begin november met een delegatie naar China om daar te praten over innovaties op het gebied van waterzuivering die ook voor Nederland (en dus ook waterschap De Dommel) van toepassing kunnen zijn. ,,Als we hier een nieuw systeem willen introduceren, testen we dat eerst in een kleine omgeving en dat bouwen we dan steeds verder uit. In China gaat dat andersom, die rollen een project meteen op grote schaal uit. De data die daar uit komt, is voor ons weer erg waardevol en scheelt voor ons extra testen", legt De Ridder uit.

'We doen ons best, maar of we het gaan halen?'

Zo'n tripje naar het buitenland levert natuurlijk genoeg stof tot nadenken op, maar uiteindelijk vindt het werk hier in de regio plaats. Het waterschap staat de komende jaren voor de zware opgave om zowel het oppervlakte- als het grondwater aan de landelijk opgestelde normen te laten voldoen. In 2027 moeten chemische stoffen zoals nitraat in het water tot een minimum zijn teruggedrongen. Kortom, de waterkwaliteit moet omhoog. ,,De opgave is lastig, maar daar zijn alle investeringen die we nu doen ook voor bedoeld. Er staat veel druk op ons werk en we doen ons best. Maar of we overal aan gaan voldoen voor die tijd is nog maar de vraag", houdt De Ridder een slag om de arm.

De komende vijfenhalf jaar is er voor de nieuwe watergraaf dus nog voldoende werk om handen om zijn doelen te bereiken. De Ridder: ,,We moeten als waterschap steeds maar weer keuzes maken tussen de natuur en de gebruikers, zoals boeren. Dat is zeker niet makkelijk, maar ik zie het als een mengpaneel. Als alle schuiven open staan klinkt het voor geen meter, maar met wat draaien aan de knopjes kom je uiteindelijk samen tot het beste resultaat. En daar voel ik me dan ook altijd verantwoordelijk voor."

Dan kijkt De Ridder op de klok, ook een item dat de watergraaf graag in zijn kantoor wilde hebben. ,,Kijk eens aan, de tijd vliegt als je veel te vertellen hebt", zegt hij met een lach. Het gesprek is ondertussen al flink uitgelopen. Misschien was het toch goed geweest om met zijn gezicht naar de deur te gaat zitten...