HISTORISCH MOMENT VOOR GELOOFSGEMEENSCHAP

Pastoraal team hoopvol over Verrijzenisparochie

© 2005 - Brabants Centrum

OP DE FOTO: Sinds enkele maanden zijn op de preekstoel en achter het altaar nieuwe gezichten te zien in de Boxtelse kerken. Pastoor Richard Niessen (tweede van rechts) wordt geflankeerd door pastor Gerard de Gilde en diaken Toon Dankers (rechts) met wie hij het pastoraal team van de nieuwe Verrijzenisparochie vormt. Pater Hans de Visser (links) is de nieuwe assistent.

DOOR HENK VAN WEERT

Als op 1 januari de drie Boxtelse centrumparochies samenvloeien tot de nieuwe Verrijzenisparochie, treedt ook een 'nieuw' pastoraal team aan. Tijd voor een nadere kennismaking met de mensen die pastoor Richard Niessen terzijde staan als zielenherder van de katholieken in deze gemeente: pastor Gerard de Gilde en diaken Toon Dankers. Tevens een introductie van pater Hans de Visser, die net als emeritus pastoor Jo de Jong en assumptionist Noud Smulders, het pastoraal team assisteert.

De parochies van Sint-Petrus, Heilig Hart en Maria Regina worden met ingang van het nieuwe jaar organisatorisch samengevoegd tot één geloofsgemeenschap. De Maria Reginakerk wordt gesloten en de kerkgebouwen aan de Oude Kerkstraat en de Baroniestraat blijven over voor de eredienst.

Tegelijk met de viering van zijn zilveren jubileum als pastoor van de Heilig Hartparochie nam Jo de Jong in september afscheid. Hij is met ingang van 1 oktober opgevolgd door Gerard de Gilde die – in verband met de door het bisdom gewenste reorganisatie – niet als zelfstandig pastoor in Boxtel aan de slag is gegaan.

De Gilde werkt als pastor samen met Richard Niessen, die met ingang van 1 januari als pastoor de eindverantwoordelijke is van de nieuwe fusieparochie in Boxtel. Het verschil tussen de termen pastoor en pastor is wezenlijk. Een pastoor is een geestelijke die door de bisschop is benoemd als verantwoordelijke van een parochie. Het woord pastor (herder) is een andere benaming voor een priester en is niet gerelateerd aan een bestuurlijke functie.

LATE ROEPINGEN
Dertien jaar geleden werd de in Den Haag opgegroeide De Gilde op 45-jarige leeftijd tot priester gewijd. ,,Al op jonge leeftijd wilde ik onder ander priester worden. Daarnaast trokken de handel en het onderwijs. Ik heb het alle drie gedaan. Ik heb in een kledingzaak voor heren gewerkt en gaf twintig jaar lang lessen machineschrijven en handelskennis. Toen ik 21 was ben ik naar de Franciscanen gegaan en twee jaar later hield ik mijn eerste preek. Toch kreeg ik het advies om niet door te gaan met de opleiding tot geestelijke."

Het geloof speelde altijd een belangrijke rol in De Gildes leven. ,,Ik ben altijd actief geweest in de parochies waar ik woonde. Uiteindelijk besloot ik toch naar het seminarie te gaan. Ik was toen 39 en heb zes jaar lang een weekendstudie gevolgd aan het grootseminarie in Hoeven." De parochies in Hoeven en Oudenbosch waren de eerste standplaats van De Gilde. Voordat hij in oktober naar Boxtel kwam was hij negen jaar lang pastoor in het land van Maas en Waal (Afferden en Horssen).

Diaken Toon Dankers (62) is geboren en getogen in Oisterwijk, waar hij ook vandaag de dag nog woont. Betrokkenheid bij de parochie kenmerkt ook zijn leven, maar – net als bij De Gilde – is ook bij hem sprake van een late roeping. ,,Vroeger was ik actief als misdienaar en acoliet. Het tweede Vaticaans Concilie herstelde de functie van permanent diaken en op een gegeven moment besloot ik daarvoor een opleiding te gaan volgen. In 1992 ben ik gewijd. Na acht jaar in Drunen en vijf jaar in Oisterwijk werkzaam te zijn geweest, ben ik in juli benoemd in Boxtel."

Dankers is getrouwd, vader van drie zonen en inmiddels opa. Hij werkte 44 jaar als belastingadviseur in Den Bosch, maar is sinds twee jaar met de VUT. ,,De stap om diaken te worden was een logische stap in mijn zoektocht naar een alternatief om echt mezelf te zijn. Als ik me na een drukke dag op kantoor overgaf aan het pastoraal werk, verdween de vermoeidheid als sneeuw voor de zon."

Een diaken mag volgens de regels van de katholieke kerk niet voorgaan tijdens de eucharistieviering en daarmee is er een wezenlijk verschil met de priester. ,,Ik vervul een eigen taak binnen de eucharistieviering als helper van de priester en 'middelaar' tussen de geestelijke en gelovige", stelt Dankers. Hij houdt zich bezig met de liturgie, catechese en diaconie. Ook doopsels en huwelijksinzegeningen neemt de diaken voor zijn rekening.

LUXE
Dat Hans de Visser (64) sinds enkele maanden behulpzaam is in het pastoraal werk is niet vreemd. ,,Momenteel ben ik vice-vicaris provinciaal van de orde der kapucijnen. Ik werk in Den Bosch maar heb tijd over om me dienstbaar te maken in een parochie. In het verleden was ik overste-gardiaan van onze orde in kapucijnenkloosters te Velp en Tilburg, maar ook heb ik me toegelegd op pastoraal werk in Tilburg, Breda en Babberich."

Nu hij in Den Bosch woont en werkt was het voor De Visser vanzelfsprekend om Richard Niessen te bellen of hij hulp kon gebruiken. ,,De afstand Den Bosch-Boxtel is makkelijk te overbruggen en bovendien liggen mijn roots hier", vertelt De Visser. De pater kapucijn schreef diverse boekwerken over de geschiedenis van Boxtel en ook over de rol van zijn familie daarin. ,,Richard heeft destijds bij mij stage gelopen en bovendien zijn we familie van elkaar. Onze moeders waren nichten", aldus De Visser.

Het aanbod van de pater kapucijn sloeg Niessen niet af en daarmee verkeert de Boxtelse kerkgemeenschap in een relatief luxe situatie. ,,Ieder van ons heeft in principe twee diensten per weekend en dat was in het verleden wel anders", stelt De Gilde.

TE GROTE JAS
Richard Niessen, die naast zijn werk in de nieuwe Verrijzenisparochie ook nog actief is als pastoor van de Essche Sint-Willibrordusparochie en bovendien leiding geeft aan het dekenaat Boxtel, spreekt van een historisch moment. De fusie van de drie Boxtelse parochies is in zijn ogen onvermijdelijk. ,,In 1988 was er al iemand in ons parochiebestuur die voorzag dat een fusie noodzakelijk was. Iedereen reageerde toen nog vol ongeloof. Toch is het nu zover. Weliswaar opgelegd, maar de noodzaak om samen te gaan was al veel langer voelbaar."

Het fors teruggelopen aantal kerkgangers maakt het nodig om één van de drie kerkgebouwen af te stoten. ,,We leven nu eenmaal in een veel te grote jas", stelt de pastoor van de nieuwe Verrijzenisparochie. Dat dit met name in de Maria Reginaparochie tot pijn en verdriet heeft geleid, vindt Niessen begrijpelijk. ,,Maar gelukkig ervaar ik een positieve ontwikkeling. Waar lange tijd waterdichte schotten bestonden tussen de drie parochies, zie je die nu welhaast als vanzelf verdwijnen omdat vrijwilligers met elkaar aan tafel schuiven en bespreken hoe het verder moet. We staan aan de vooravond van een nieuw begin. En om met het evangelie te spreken: wie de hand aan de ploeg slaat, ziet niet om..."

VEEL GEBAK
De terugloop van het kerkbezoek is dan een feit, toch vindt De Gilde dat men in Boxtel niet mag klagen. ,,Elders heb ik heel andere ervaringen, met veel scherpe kantjes en waar iedereen vreest voor zijn eigen hachje." Ook over de totstandkoming van de fusie is De Gilde niet somber.

,,Natuurlijk gaat zo'n samenvoeging niet zonder slag of stoot, maar in veel andere gemeenten is dit proces veel moeizamer verlopen dan in Boxtel." Dankers daarover: ,,Het is zoals Niessen zei. Werkgroepen schuiven bij elkaar aan tafel. En de bakkers in Boxtel maken overuren." Bakkers, overuren? ,,Jazeker, er wordt de laatste tijd ontzettend veel gebak gegeten tijdens vergaderingen", grinnikt de diaken.

Hoewel de parochies samengaan blijven de kerkgebouwen hun vertrouwde namen houden. De Sint-Petruskerk blijft de Sint-Petruskerk en de Heilig Hart de Heilig Hart. De naam van Maria Regina verdwijnt wel uit Boxtel omdat in de wijk Selissenwal geen afzonderlijke gebedsruimte overblijft.

,,In het weekend van 14 en 15 januari wordt voor het laatst de eredienst opgedragen in de oude parochie. Een week later is de eerste eucharistieviering in de Verrijzenisparochie: zaterdag 21 januari is er een gezinsviering in de Heilig Hartkerk waar de gezamenlijk kinderkoren zingen en zondag 22 januari luisteren de andere koren de plechtige hoogmis op in de Sint-Petruskerk als start van de nieuwe fusieparochie", aldus Niessen.

JONGEREN
Het pastoraal team verwacht dat het druk zal worden tijdens de missen die de overgang naar de fusieparochie markeren. Dat de kerkgangers daarna afhaken, ligt niet in de lijn van de verwachting volgens pastor De Gilde. ,,We moeten eraan werken om de mensen in de kerk te laten vinden wat ze zoeken. Het moet aantrekkelijk zijn om naar de kerk te komen."

Net als de overige leden van het pastoraal team is pastoor Niessen niet somber gestemd over de toekomst van het geloof. ,,Geloof moet je niet afmeten aan het aantal mensen dat in de kerk komt. Het geloof is een belangrijke kracht die mensen verdraagt en bepaalt hoe ze met hun leven omgaan." Diaken Dankers: ,,We zien steeds meer jongeren die met het geloof bezig zijn en de charismatische beweging groeit."

Niessen: ,,Natuurlijk is het aantal kerkgangers nog maar een fractie van wat het vijftig jaar geleden was. Dat is ook de reden voor de fusie. Maar moedeloos van de terugloop word ik niet. Ik praat ook veel met mensen buiten de kerk en dat geeft me hoop. En over die fusie: het is logisch dat mensen die afscheid moeten nemen van hun eigen vertrouwde parochie een gevoel krijgen van een beetje 'doodgaan'. Maar in ons geloof is er geen dood zonder verrijzenis."




22 december 2005

Print deze pagina

Terug