TOTALE SCHADE LIEP VER IN DE MILJOENEN GULDENS

Winkelcentrum Oosterhof door
brand verwoest in 1984

© Brabants Centrum

OP DE FOTO: Beeld van 30 augustus 1984. Winkelcentrum Oosterhof staat in brand.

In de vroege ochtend van 30 augustus 1984 werd Boxtel opgeschrikt door een brand die winkelcentrum Oosterhof in de wijk Oost vrijwel geheel in de as legde. Brabants Centrum meldde diezelfde dag dat van de dertien winkels er nog maar twee overeind stonden. De recherche stelde een onderzoek in naar de oorzaak van de brand, die voor een schadepost zorgde die in de miljoenen guldens liep. Twee jeugdige Boxtelaren bleken de aanstichters te zijn van de brand. Zij wilden via een vuurtje een walkman en camera uit de etalage van de drogisterij stelen. De gevolgen waren rampzalig.

Slechts enkele minuten na de melding van de nachtelijke vuurzee om 02.04 uur was de Boxtelse brandweer bij winkelcentrum Oosterhof. Ondanks versterking van korpsen uit Vught en Den Bosch bleven slechts de apotheek, de bank, het peuterspeelzaaltje, de dependance van het Wit Gele Kruis, de kapsalon en de tabak- en lectuurzaak overeind. Deze gebouwen liepen echter wel aanzienlijke rook- en waterschade op. ,,Toen wij kwamen was Oosterhof al één vlammenzee", liet de toenmalige Boxtelse brandweercommandant Frans Daniëls destijds in Brabants Centrum weten. ,, Het vuur greep ontzettend snel om zich heen. Het leek wel of we met benzine aan het blussen waren."

Tijdens de bewuste nacht waren vele brandweerlieden in de weer. Met zes bluswagens en vijf brandkranen kon de brandweer goed werken. Rond half zes kon Daniëls het sein brand meester geven. Het nablussen nam nog de gehele dag in beslag. Ook politie en energiebedrijven waren paraat. Omdat het winkelcentrum niet op een ringsluiting was aangesloten, moesten de energiebedrijven per winkel de gasleiding opgraven en afsluiten. Huizen in de omgeving liepen geen gevaar. Bewoners in de directe omgeving namen toch het zekere voor het onzekere en besproeiden enkele daken en auto's met water.

Voor de betrokken winkeliers betekende de brand niet minder dan een ramp. ,,Het was een groot drama", aldus Cees de Jong (53) van de destijds in het winkelcentrum gevestigde supermarkt De Jong Versmarkt. ,,Om half drie werd ik uit bed gebeld met de vraag of ik wel wist dat mijn zaak in brand stond. Ik was kort daarvoor thuisgekomen na een bezoek aan een kerstbeurs in Veenendaal. Vervolgens ben in vanuit mijn woonplaats Lennisheuvel als een gek naar het winkelcentrum gereden met de gedachte dat het wel mee zou vallen. Maar dat viel dus tegen. De emoties laaiden die nacht hoog op. Zeker toen omstanders opmerkingen begonnen te maken. 'Nou, hoef je morgen mooi niet te werken', werd er gezegd. De schade bedroeg voor onze zaak in totaal anderhalf miljoen gulden, 150.000 gulden was niet verzekerd."

AANGESLAGEN
Veel winkeliers waren aangeslagen door de brand in het winkelcentrum. Naast omwonenden waren ook middenstanders getuige van de nachtelijke brand, waaronder Jan van Etten (69), destijds eigenaar en exploitant van cafetaria Van Etten en thans verhuurder van de panden van een cafetaria en schoenmakerswinkel in winkelcentrum Oosterhof.

,,Ik had de avond ervoor een vergadering gehad in Scheveningen. Toen ik thuiskwam was er niks van de brand te zien. Ik ben gewoon naar bed gegaan en niet lang daarna belden de buren met de mededeling dat het winkelcentrum in brand stond. Omdat ik vlakbij woonde in de Hendrik Verheeslaan was ik zo bij de brand. Ik hoopte nog wat persoonlijke bezittingen op tijd uit de winkel te halen, maar ik was al te laat", aldus Van Etten.

,,Het was een enorme vuurzee, echt indrukwekkend om te zien. Ik zag al snel dat mijn cafetaria niet meer te redden viel, de plafondlaag stond helemaal in de fik. Op dat moment was ik redelijk rustig, ik stond niet stil bij de materiële schade. Ik vond het wel erg dat ik enkele privé-dingen, waaronder een dierbaar fotoalbum niet meer kon redden. Maar een brand in een bedrijf is minder emotioneel dan in een woning, waar veel meer privé-eigendommen zijn. Ik heb op een gegeven moment de sleutels van de zaak weggegooid en thuis de camera opgehaald om de vuurzee vast te leggen. Ik fotografeer graag en heb verschillende opnamen gemaakt, die ik in een album heb opgenomen."

BELANGSTELLENDEN
Van Etten was niet de enige toeschouwer. De vlammenzee trok de aandacht van vele belangstellenden. ,,Toen ik daar rondliep hoorde ik mensen zeggen dat de brand bij de cafetaria van Van Etten begonnen was en dat de frietpan vlam gevat had." De snel getrokken conclusie van de omstanders bleek onjuist. De oorzaak van de brand lag niet bij de zaak van Van Etten. ,,Toen ik hoorde wat de werkelijke oorzaak was, werd ik emotioneel", aldus Van Etten. ,,De drogist was begonnen met een fotoafdeling als uitbreiding van zijn assortiment en er lagen ook fototoestellen in de etalage. De verzekering had gezegd dat er een inbraakvrije ruit in het pand moest, maar die ruit bleek niet brandvrij te zijn, met alle gevolgen van dien."

Onder de vele nachtelijke kijkers bevond zich destijds ook burgemeester Paul Pesch. ,,Ik heb met een aantal ondernemers gesproken en heb het idee dat ze weer zo snel mogelijk aan de slag willen", sprak Pesch destijds, die aankondigde in overleg met de winkeliers zo spoedig mogelijk een noodwinkelcentrum op te zetten. Van Etten: ,,De samenwerking met de gemeente en met name met de burgemeester was destijds heel goed. We hebben met alle betrokkenen naar een oplossing gezocht en uiteindelijk is er in de wijk Oost in de tussentijd een noodwinkelcentrum gekomen. Winkelcentrum Oosterhof werd herbouwd en afsluitbaar gemaakt en eind 1985 vond de heropening plaats in de aanwezigheid van de toenmalige staatssecretaris van Economische Zaken, Piet van Zeil."

Van Etten vervolgt: ,,De fundering lag er na de brand nog, waardoor dezelfde ruimte in het winkelcentrum is herbouwd. Er was na de brand wel sprake van wat mutaties onder de winkeliers, maar zelf ben ik eigenaar en exploitant geweest tot eind jaren tachtig, daarna ben ik twee winkelpanden gaan verhuren. Ik had na de brand van mijn cafetaria twee pandjes gemaakt. Die verhuur ik nu nog steeds."

OPNIEUW BEGINNEN
Cees de Jong van De Jong Versmarkt moest na de brand, net als veel van zijn collega's, helemaal opnieuw beginnen. ,,We stopten met de supermarkt en zijn doorgegaan met een speciaalzaak in groente en fruit. Dat deden we vanaf het moment dat we in het noodwinkelcentrum zaten aan de Hobbendonkseweg, waar de winkeliers een tijd hebben vertoefd tot de heropening van winkelcentrum Oosterhof in november 1985.

Tot 1999 hebben we een goedlopend bedrijf gehad. Daarna hebben we de winkel verhuurd, maar dat was niet zo'n succes. In 2002 hebben we het pand uiteindelijk verkocht. Momenteel houd ik me bezig met het adviseren en begeleiden van groentewinkels op landelijk niveau. We zijn daarmee de enige in Nederland. Terugkijkend kan ik zeggen dat we heel fijne jaren gehad hebben in winkelcentrum Oosterhof. Gelukkig zijn we goed door de brand van 1984 heen gekomen en hebben we daarna een florerende groentewinkel op kunnen zetten."

© Brabants Centrum

OP DE FOTO: Begin oktober 1984 wordt het door brand verwoeste winkelcentrum Oosterhof gesloopt.

Wat er verder gebeurde in 1984:

  • Boxtel wordt in 1984 geconfronteerd met gifgronden. Rond augustus komt aan het licht dat de oevers van de Dommel in Boxtel-Oost een schadelijke hoeveelheid cadmium bevatten.

  • Maastricht, 10 mei 1984. De Boxtelse Ria Brands- van Kempen schenkt het leven aan een vijfling: Martijn, Lonneke, Maaike, Koen en Noortje.

  • De boeren hebben in het najaar reden tot klagen. De grond is zo drassig dat op veel plaatsen de maïs pas in november én met de hand geoogst kan worden.

  • Zo'n 45.000 mensen bezoeken in mei de eerste natuur- en milieumanifestatie Leven met Groen. Touwtrekken tegen een paard was een van de activiteiten op landgoed Velder in Liempde.

  • Fanfare Sint-Lambertus uit Gemonde bestaat zeventig jaar in 1984. Behalve dit heugelijke feit sleept de fanfare in hetzelfde jaar het landskampioenschap in de ereafdeling in de wacht.




  • 25 november 2004

    Print deze pagina

    Terug