MONUMENT HERINNERT AAN FAMILIEDRAMA IN 1962

’Brandslachtoffers blijvend in Boxtelse harten gesloten’

© Brabants Centrum

OP DE FOTO: Agnes van den Berk en Marcel Beekmans onthullen met burgemeester Jan van Homelen het monument aan de Parallelweg Noord.

Stilte overheerst aan de Parallelweg Noord als saxofonist Mike van Gils een muzikaal eerbetoon speelt voor zijn overleden opa Jan van Esch. Van Esch kwam om het leven als gevolg van een huisbrand, die ook fataal was voor zes van de tien leden van het gezin Beekmans. Precies 42 jaar later is ter nagedachtenis aan de zeven slachtoffers van het grootste drama uit de Boxtelse geschiedenis een monument opgericht. ,,Dit wordt een plek waar ik naartoe ga als ik het zwaar heb”, zegt overlevende Gerard Beekmans.

Op 6 november 1962 voltrok zich op het adres Parallelweg Noord 67 een familiedrama. Een felle brand in hun woning verraste in de vroege ochtend het gezin Beekmans. Moeder Fien slaagde erin zich in veiligheid te brengen met haar zoon Gerard, haar dochter Helma en haar pasgeboren baby Marcel. Echtgenoot Piet en de kinderen Ria, Ad, Petra, Jopie en Theo konden het pand niet tijdig verlaten en kwamen om het leven. Buurman Jan van Esch, die een moedige reddingspoging ondernam, raakte ernstig gewond en overleed tien dagen later aan zijn verwondingen.

Boxtelaar Broer van Houtum stond aan de wieg voor de oprichting van een monument voor de slachtoffers. Van Houtum, eerder verantwoordelijk voor de komst van een tweetal verzetsmonumenten in Boxtel en Gemonde, vertelt tijdens de plechtigheid aan de Parallelweg Noord dat het monument gezien moet worden als een eerbetoon aan de reddingspogingen van Jan van Esch. ,,Het is een postuum eerbetoon aan de man die zijn leven heeft gelaten bij een moedige poging om andere mensen te redden”, zegt Van Houtum vol bewondering. Om die reden heeft het monument de uitstraling van een medaille. Het gedenkteken is tevens een herinnering aan vader Beekmans en zijn vijf kinderen die in de vlammenzee om het leven kwamen.

De plechtigheid aan de Parallelweg Noord wordt bijgewoond door de toenmalige echtgenote van Jan van Esch, Agnes van den Berk, en Gerard, Helma en Marcel Beekmans en hun familieleden, vrienden en kennissen. Ook de bewoners van toen en nu wonen de plechtigheid bij, net als vijf brandweerlieden die in 1962 betrokken waren bij de bluswerkzaamheden. Ze worden vergezeld door de staf van het huidige Boxtelse brandweerkorps, commandant Jasper Derks en diens plaatsvervanger Edward Traa.

DIEPE ROUW
Wat opvalt is dat velen hun tranen de vrije loop laten tijdens de sobere, maar tevens indrukwekkende plechtigheid. De toespraken, het muzikale eerbetoon en de onthulling van het monument brengen de herinnering terug aan die vroege novemberochtend in 1962, toen Boxtel maandenlang in diepe rouw werd gedompeld. Een van de buurtbewoonsters van toen bekent dat ze nooit meer over de brand heeft willen praten. ,,Het is zo verschrikkelijk wat deze mensen is overkomen. Ik zal het altijd bij me dragen”, zegt ze.

Burgemeester Jan van Homelen blikt in een toespraak terug op de gebeurtenissen in 1962 en roept de aanwezigen op de slachtoffers van de brand te blijven gedenken. ,,Bij niemand is deze ramp ooit uit de gedachten verdwenen. Mensen die erbij waren staat het op het netvlies gebrand en bij veel mensen heeft het drama diepe sporen nagelaten”, aldus Van Homelen. Volgens Van Homelen heeft Boxtel de slachtoffers blijvend in de harten gesloten.

De burgemeester omschrijft het monument als een blijvende postume onderscheiding voor Jan van Esch, die de reddingspogingen met de dood heeft moeten bekopen en als een herinnering aan de vader Beekmans en zijn vijf kinderen die ondanks alle reddingspogingen uit het leven werden weggerukt. ,,Het monument heeft nog een andere, bredere betekenis”, vult Van Homelen aan. ,,Het is niet alleen de herinnering aan de brand, maar ook een oproep om ook vandaag en in de toekomst hulpverlening en solidariteit blijvend in praktijk te brengen.”

De burgemeester onthult het monument met Agnes van den Berk, destijds echtgenote van Jan van Esch, en Marcel Beekmans, die in 1962 als baby uit het brandende huis kon worden gered. Vervolgens leggen de nabestaanden enkele bloemstukken bij het monument, ter herinnering aan de zeven slachtoffers. Zelfs de treinen lijken even halt te houden als Mike van Gils op zijn saxofoon een muzikaal eerbetoon voor zijn grootvader speelt. ,,Opa zou trots op je zijn”, zegt burgemeester Van Homelen als de laatste klanken zijn weggeëbd.

GEEN OPVANG
Een van de aanwezigen bij de plechtigheid is Mieps Reusing. Reusing, thans 91, was in 1962 maatschappelijk werkster in Boxtel en bekommerde zich wekenlang om het getroffen gezin Beekmans. Ze is vanuit zorgcentrum Sint-Jozef in Esch naar Boxtel gekomen om de onthulling van het monument bij te wonen. ,,Ik vind het heel fijn dat ik de drie kinderen Beekmans weer heb ontmoet”, vertelt ze. Reusing heeft van de familie Beekmans een familieportret uit 1962 gekregen waarop vader en moeder Beekmans met alle kinderen staan afgebeeld.

Piet van den Bongaardt is met vier andere oud-brandweerlieden naar de plechtigheid gekomen. Hij was op 6 november 1962 betrokken bij de bluswerkzaamheden en herinnert zich dat de brandweer na het brandalarm uitrukte via de Molenstraat en de Prins Hendrikstraat. ,,We wisten niet precies waar we op de Parallelweg moesten zijn. Door die route te kiezen kwamen we in het midden uit en zagen we al snel waar de brand was”, blikt hij terug.

Van den Bongaardt constateert dat de brandbestrijding in die jaren niet te vergelijken is met de middelen waarover de brandweer thans beschikt. ,,We hebben aan de voorzijde en de achterzijde van de woning de hogedrukspuit gezet. Het huis was een grote vuurzee, naar binnen gaan was absoluut onmogelijk”, blikt de brandweerman terug. ,,Toen Piet Beekmans onvindbaar bleek, werd duidelijk welk drama zich hier had afgespeeld. Voor iedereen van ons was het de eerste brand waarbij dodelijke slachtoffers te betreuren waren.”

Van den Bongaardt zegt dat van opvang na afloop van de brand, zoals vandaag de dag gebeurt, geen sprake was. ,,We gingen naar de kazerne en werden bedankt voor onze inzet. Daarna ging iedereen naar huis. Maar we zijn altijd blijven praten over de brand van 1962 en zo hebben we elkaar opgevangen. Zelfs nu nog, als we bijeenkomsten hebben met de brandweervereniging, halen we herinneringen op aan deze ramp. Het heeft ook bij ons diepe sporen achtergelaten.”

INDRUKWEKKEND
Gerard Beekmans is onder de indruk van de plechtigheid. Hij is blij dat zoveel familieleden, vrienden, bekenden en buurtbewoners zijn gekomen. De aanwezigheid van de brandweer stelt hij bijzonder op prijs. ,,De hulpverleners mochten niet ontbreken, daarom hebben we ook de brandweer en mevrouw Reusing uitgenodigd”, zegt de Boxtelaar. Het monument vindt Beekmans indrukwekkend. ,,Dit wordt een plek waar ik naartoe ga als ik het zwaar heb.”

© Brabants Centrum

OP DE FOTO: Beeld van het monument ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de woningbrand op 6 november 1962.




11 november 2004

Print deze pagina

Terug