MARINE IN 1955 UITGEBREID MET HR. MS. 'BOXTEL'

Boxtel verwelkomt bemanning mijnenveger

OP DE FOTO: De scheepsbel van Hr. Ms. 'Boxtel' werd in 1976, toen de mijnenveger uit de vaart werd genomen, door de Koninklijke Marine in bruikleen afgestaan. Elke maand luidt de burgemeester de bel bij aanvang van de gemeenteraadsvergadering.

De veertien mijnenvegers die de Koninklijke Marine in 1955 in gebruik nam dankzij financiële steun van de Verenigde Staten werden allemaal vernoemd naar kleine Nederlandse gemeenten waarvan de naam begint met een B. Boxtel was de enige Brabantse gemeente die de eer kreeg zijn naam te verbinden aan een van de nieuwe oorlogsbodems. Het leidde dat jaar tot diverse contacten tussen de bemanning van de in Den Helder afgemeerde mijnenveger en vertegenwoordigers van het Boxtelse gemeentebestuur en diverse instellingen.

Het terloopse berichtje uit Brabants Centrum van vrijdag 16 december 1955 dat mevrouw C. Bom-Stuart, echtgenote van de commandant van Hare Majesteits 'Boxtel' de zondag daarvoor het leven had geschonken aan een zoon illustreert de nauwe verbondenheid die destijds tussen de opvarenden van de 'Boxtel' en de gelijknamige gemeente bestonden. De aanvulling dat voorzitter August van der Meer van evenementenstichting Boxtel Vooruit een dag later in de Sint-Petruskerk te Leiden als peetoom de doopplechtigheid bijwoonde, benadrukt de goede contacten. Het is een van de artikelen waarin dat jaar over Hr. Ms. 'Boxtel' wordt gerept in deze krant.

In juni 1953 had het gemeentebestuur te horen gekregen dat een van de mijnenvegers de naam Boxtel zou gaan dragen. Het toenmalige ministerie van Marine vroeg toestemming om het gemeentewapen van Boxtel te mogen gebruiken in het scheepsembleem. Het bijna 44 meter lange schip (met een breedte van 8,5 meter en een diepgang van 2,78 meter) was toen nog in aanbouw op een scheepswerf in San Francisco en zou in september te water worden gelaten. Hr. Ms. 'Boxtel' werd in juli 1954 door de Amerikanen overgedragen aan de Nederlandse marine; op 12 februari 1955 arriveerde de mijnenveger op de rede van Texel.

Nog voordat de 'Boxtel' in Nederland arriveerde, liet burgemeester Martien van Helvoort weten dat hij met de gemeenteraad een bezoek wilde brengen aan de mijnenveger. Op de vroege ochtend van maandag 28 februari reisde de Boxtelse delegatie per bus naar Den Helder om nog voor het middaguur op allerhartelijkste wijze te worden verwelkomd door de bemanningsleden. Een door Toon Ninaber van Eijben vervaardigde ets van de Sint-Petrustoren, een kunstzinnige fotocollage van diverse bezienswaardigheden en een kistje sigaren uit de fabriek van H. Jos van Susante moesten de opvarenden een impressie geven van de gemeente waaraan hun schip zijn naam ontleende. Hierna ging klonk het commando 'met volle kracht vooruit' en zette de 'Boxtel' door de ijsschotsen koers naar het Marsdiep. Op volle zee gaf de stuurman het roer over aan burgemeester Van Helvoort en diverse raadsleden en koos de Boxtel zo'n 25 kilometer het ruime sop van de Noordzee.

Een tegenbezoek op de Brabantse zandgrond vond plaats op Bevrijdingsdag, toen een zeskoppige marinedelegatie werd verwelkomd. Een grotere afvaardiging uit Den Helder kwam naar Boxtel toen eind oktober – zonder verdere plechtigheden - de bevrijding van Boxtel werd herdacht. Eenendertig van de ongeveer veertig bemanningsleden passagierden een weekend lang op Boxtelse bodem. Eén van de programmaonderdelen was een voetbalwedstrijd die door de Jantjes met 5-1 werd gewonnen van een uit de brandweervereniging geformeerd gelegenheidselftal. De achterblijvers die in Den Helder de wacht hielden op de mijnenveger, hadden gezelschap van de scheepshond Keitje, een geschenk dat de Lennisheuvelse fanfare Sint-Arnoldus eerder dat jaar had achtergelaten na een gastvrije ontvangst op de oorlogsbodem...

Hr. Ms. 'Boxtel' werd in 1976 uit de vaart genomen en een deputatie van het gemeentebestuur maakte op 23 april van dat jaar de laatste vaartocht mee. De scheepsbel werd bij die gelegenheid aan burgemeester Paul Pesch uitgeleend 'voor de tijd dat er bij de Koninklijke Marine geen schip in dienst wordt gesteld dat de naam Boxtel draagt'. In 1998 kreeg het koperen luidklokje met daarin de gemeentenaam gegraveerd een plaatsje boven de trap die naar de raadzaal leidt. Daar trekt burgemeester Jan van Homelen elke vierde donderdag van de maand aan de bel ten teken dat de raadsvergadering begint. Ook kersverse bruidsparen is het gegeven om na de voltrekking van het burgerlijk huwelijk hier de klok te luiden.

Nadat de 'Boxtel' was afgeschreven door de Koninklijke Marine werd het schip in Amsterdam gesloopt en werd het houten karkas opgestookt. Voor zijn in mei 1984 gepubliceerd werkstuk over de Hr. Ms. 'Boxtel' (waaruit ook voor dit artikel gegevens zijn geput) reisde de Boxtelse heemkundige Evert Meijs naar Amsterdam en kreeg daar wat koperen en bronzen restanten van de mijnenveger cadeau van de sloper: een hamer, boegletters, wat gereedschap en hang- en sluitwerk van deuren en patrijspoorten. Na zijn vertrek uit Boxtel overhandigde Meijs de tastbare herinneringen aan de Heemkundekring die de spullen bewaart in de kelder van het voormalig raadhuis van Liempde.

Wat er verder gebeurde in 1955:

  • De nieuwbouw van het Jacob-Roelandslyceum wordt ingezegend; de openbare school (Burgakker) wordt ingeruild voor de nieuwe, hervormde Molenwijkschool (Ronduutje) en Gemonde neemt een nieuwe meisjesschool in gebruik.

  • In het bijzijn van de Brabantse commissaris Jan de Quay wordt op één dag het 25-jarig bestaan gevierd van het waterleidingbedrijf en slachthuis én wordt de brandweerkazerne aan de Molenstraat geopend.

  • De plaatselijke voetbalrivalen, RKVV ODC en RKSV Boxtel, eindigen in de derde klasse A respectievelijk op de tweede en de derde plaats in het eindklassement en promoveren. Gemert werd kampioen.

  • Tijdens de Dodenherdenking op 4 mei wordt het nieuwe wegkruis ingezegend, dat op de plaats van het oude brandhuisje op splitsing Sint-Lambertusweg-Dorpstraat-Kerkeind te Gemonde is geplaatst. Maker is de Bossche kunstenaar H. Jonkers.

  • De Boxtelse tamboers van de Katholieke Arbeiders Jeugd (KAJ), de Kajottersdrumband, eindigen na Amsterdam als tweede in de strijd om het landskampioenschap tijdens het Landjuweel van de KAJ in Den Bosch.




11 maart 2004

Print deze pagina

Terug