PIET COENEN BESCHRIJFT VERBLIJF OP JACHTRUST
Franse trappistinnen vluchteling in Boxtel
OP DE FOTO: Auteur Piet Coenen bladert met interim directeur Lidwien van Beek van huize De La Salle door het boekje over de trappistinnen in Boxtel. Rechts voorzitter Dik Bol van de Heemkundekring Boxtel. (Foto: Albert Stolwijk).
DOOR HENK VAN WEERT
Zeventien jaar woonden twaalf Franse nonnen op het terrein van het huidige terrein van huize De La Salle. Om precies te zijn van 1903 tot 1920. Over de zusters trappistinnen die in het toenmalige Jachtrust verbleven stonden drie regels tekst op papier. Piet Coenen, lid van de plaatselijke Heemkundekring verdiepte zich in het onderwerp en dat leidde tot een boekwerkje dat 85 pagina's omvat. Interim directeur Lidwien van Beek van De La Salle nam het eerste exemplaar deze week in ontvangst.
Er herinnert niet veel meer aan de aanwezigheid van de geestelijken op het terrein van De La Salle. En dat vindt directeur Van Beek, die na de kerstdagen opgevolgd wordt door Christien Boogers, jammer. Van de gebouwen die door de jaren heen door de fraters van Tilburg zijn gerealiseerd resteert alleen nog de Michaëlschool en die staat ook op de nominatie om (na 2011) plaats te maken voor nieuwbouw, zo meldde wethouder Anton van Aert van de gemeente Boxtel vorige week.
Voordat de stichters van het orthopedagogisch instituut aan de Schijndelseweg in 1920 het landgoed Jachtrust overnamen, huisden er echter vrouwelijke religieuzen. De uit Frankrijk gevluchte trappistinnen, een contemplatieve orde die niet veel in de openbaarheid trad. ,,Ze baden Onze Lieve Heer van het kruis, maar je zag ze niet in de gemeenschap", vertelt Coenen, die sinds zijn pensionering acht jaar geleden lid is van de Heemkundekring.
VERDREVEN
Nadat een werkgroep was ingesteld om de veertien kloosterorden die door de eeuwen heen in Boxtel waren gevestigd in kaart te brengen, bood de 67-jarige Boxtelaar zijn diensten aan. Eerder boog hij zich over de geschiedenis van de kartuizers, maar de afgelopen vier jaar hield hij zich bezig met de trappistinnen. ,,In het begin van de twintigste eeuw werden kloosterorden verdreven uit Frankrijk. Op zoek naar onderdak belandden de trappistinnen in Boxtel waar op dat moment het landgoed Jachtrust te koop stond. Het was een jaar eerder bij een openbare verkoping namens de familie Heijrmans in handen gekomen van een Roermondse makelaar in onroerend goed", vertelt Coenen.De nonnen namen aanvankelijk hun intrek in het gebouw dat bij oudere Boxtelaren nog bekend moet zijn als de 'witte villa'. Kort nadat zij in Boxtel neerstreken werd op de plek waar nu de woonvormen van De La Salle aan de straat Munselse Hoeve staan, een kapel en rectoraat gebouwd. Deze gebouwen zijn echter in de jaren tachtig, bij de modernisering van het tehuis voor moeilijk opvoedbare kinderen, tegen de vlakte gegaan. Feitelijk herinnert alleen nog de naam Jachtrustpad aan het oude landgoed.
Na de Eerste Wereldoorlog keerden de Franse nonnen terug naar hun vaderland. Coenen: ,,Dat ging overigens niet van harte. Enkele abten moesten flink op de zusters inpraten. De moeder-overste wilde namelijk in Boxtel een groot klooster realiseren. Toch werd ze duidelijk gemaakt dat ze moesten repatriëren. De opbrengst van het inmiddels flink in waarde gestegen landgoed zou na verkoop goed besteed kunnen worden in het door oorlogsgeweld gehavende Frankrijk."
ILLEGAAL VERBLIJF
Er is weinig bewaard gebleven van de tijd dat de trappistinnen in Boxtel verblijven. ,,Sowieso is van verdreven kloosterorden weinig archiefmateriaal te vinden. Ik heb één handgeschreven verslagje kunnen traceren in het archief van het moederhuis in het Belgische Bouillon. Toch heb ik interessante gegevens boven water kunnen halen. Bijvoorbeeld over de drie trappistinnen die gedurende hun verblijf in Boxtel overleden. Van twee van hen was in het gemeentearchief de overlijdensakte te achterhalen, maar de derde ontbrak. Terwijl ik zeker wist dat ze hier was gestorven. Uiteindelijk is het gelukt om ook haar gegevens op te duikelen. Het bleek een zuster te zijn die eigenlijk illegaal in Nederland verbleef…"Coenen, die zijn werkzaam leven afsloot in de uitvoerende logistiek bij Philips, vertelt dat het boek dat enkele jaren geleden bij gelegenheid van het afscheid van burgemeester Jan van Homelen door Hans Pel is geschreven, geen directe link heeft met het project dat de werkgroep Kloosterorden van de Heemkundekring. ,,Natuurlijk verwijs ik daar soms naar. Maar er is geen onderling verband. De opdracht die Pel kreeg ging buiten ons project om."
Het boekje 'Trappistinnen op Jachtrust' kost 12,50 euro is vanaf woensdag 3 december te koop bij boekhandel Elckerlijc aan de Markt en bij Frans van Susante, Hendrik Verheeslaan 29 te Boxtel, telefoon (0411) 67 81 03.
OP DE FOTO: Omslag van het 85 pagina's tellende boekje waarin de Boxtelse geschiedenis van de zusters trappistinnen is beschreven. Zij namen hun intrek op landgoed Jachtrust, het huidige terrein van huize De La Salle. (Foto: Albert Stolwijk).
27 november