Harmonieën schrijven rivaliteit met hoofdletters

OP DE FOTO: Piet van Oers maakte een boek over honderd jaar harmonie in Boxtel. Het boek wordt zondag 25 mei op de Markt gepresenteerd. (Foto: Gerard Schalkx).

DOOR MARC CLEUTJENS

Reikhalzend kijkt Piet van Oers (65) uit naar de dag waarop zijn boek over de geschiedenis van Boxtel's Harmonie en de Gildenbondsharmonie ten doop zal worden gehouden. Gistermiddag zag hij bij drukkerij Tielen toe op de start van het drukproces en ook het bindwerk bij de firma Hexspoor zal hij belangstellend volgen. De inhoud van het 132 pagina's tellende standaardwerk blijft geheim, de titel wil Van Oers absoluut nog niet onthullen.

Zondag 25 mei zullen zelfs de voorzitters van beide muziekkorpsen het boek pas voor het eerst onder ogen krijgen. ,,Ik heb volledig onafhankelijk gewerkt, zonder terug te koppelen naar leescommissies of bestuursleden die de inhoud mogelijk zouden willen bijsturen."

Het boek waaraan Van Oers meer dan een jaar heeft gewerkt - ,,ik heb de uren niet geteld, maar het waren heel veel vrije momenten in 2007" – is een terugblik op de rijke, kleurrijke en soms ook zeer bewogen geschiedenis van de Gildenbondsharmonie en Boxtel's Harmonie. In een chronologisch overzicht passeren de belangrijkste gebeurtenissen uit de historie van beide muziekkorpsen de revue. Hier en daar zal Van Oers enkele leuke primeurs onthullen, zo vertelt hij. ,,Zo was de Gildenbondsharmonie de eerste vereniging in Boxtel die zelf een eigen clubhuis bouwde. Dat was in 1936, nabij de brug over de Dommel bij de Raaphof. Het houten huisje staat er nog steeds."

De oud-directeur en voormalig hoofdredacteur van Brabants Centrum wil de andere nieuwtjes die in zijn boek aan de orde komen nog niet verklappen. Wel vertelt hij een aantal bijzondere ontdekkingen te hebben gedaan tijdens het archiefonderzoek. ,,Zo ontdekte ik dat mijn vader Marijn jarenlang penningmeester was van de Gildenbondsharmonie en leiding heeft gegeven aan een kwartjesactie die diende om geld in te zamelen voor nieuwe uniformen."

Van Oers raakt hier een gevoelige snaar. Zijn familie staat in Boxtel immers te boek als een 'Gildenbondsnest'. Niet alleen zijn vader was lid van de harmonie – hij speelde onder meer bariton – ook broer Wout behoorde tot het gezelschap. ,,Zelf ben ik helemaal niet muzikaal, maar door mijn achtergrond was ik wel 'besmet'. Ik vind het heel sportief dat de besturen van beide muziekkorpsen me deze kans hebben gegeven, ik ben ze daar erkentelijk voor." In het verleden leverde Van Oers' Gildenbonds-achtergrond ook wel eens kritische reacties op. Tijdens de 44 jaren die hij bij Brabants Centrum werkte, kreeg hij nogal eens commentaar als hij over een der beide korpsen kritisch of juist lovend schreef.

UITDAGING

Bij zijn afscheid als directeur van Brabants Centrum was het voorzitter Rob Zink van Boxtel's Harmonie die Van Oers na een serenade in park Molenwijk min of meer uitdaagde de handschoen op te nemen om het jubileumboek te schrijven. ,,Vooral op bestuurlijk gebied zijn de verhoudingen al langere tijd genormaliseerd", zegt Van Oers nu. ,,Maar ik geloof dat de besturen toch een jaar nodig hadden om de knoop door te hakken en toen pas konden besluiten dat ze ter gelegenheid van het eeuwfeest samen in één boek wilden komen."

Rivaliteit loopt als een rode draad door de geschiedenis van de Gildenbondsharmonie en Boxtel's Harmonie, zo concludeert Van Oers na zijn speurwerk in archieven, notulenboeken en kronieken. Het begon al in het jaar van de oprichting, 1908, toen eind mei het initiatief werd genomen voor de oprichting van een muziekkorps dat op 10 juli van dat jaar het levenslicht zou zien: Boxtel's Harmonie. Anderen kregen lucht van de plannen en presteerden het om enkele weken eerder, op 8 juni, de Gildenbondsharmonie te presenteren.

En sindsdien was er vaak sprake van rivaliteit, frictie en zelfs jaloezie. Waar beide korpsen ervoor kozen om het vijftig- en zestigjarig bestaansfeest samen te vieren, bleek dat bij het 75-jarig bestaan onmogelijk. Van Oers schrijft er uitvoerig over in zijn boek. ,,Maar er was ook vaak eensgezindheid. In 1941, toen Boxtel een NSB-burgemeester kreeg, weigerden beide korpsen de installatie muzikaal op te luisteren."

INTERVIEWS

Het boek over beide muziekkorpsen is naast een bloemlezing uit de rijke geschiedenis ook een schets van honderd jaar Boxtel in ontwikkeling. Gebruik makend van het rijke archief van Brabants Centrum, schreef Van Oers over elk jaar uit de periode 1908-2008 een kort artikel over een bijzondere gebeurtenis die toen plaatsvond. Daarnaast kleedt hij zijn boekwerk aan met een serie interviews. ,,Natuurlijk komt burgemeester Frank van Beers aan het woord, die een blik in de toekomst zal werpen. Daarnaast heb ik de beide voorzitters Rob Zink en Jos Geerts een aantal vragen voorgelegd en komt musicus Mari van Gils aan het woord omdat hij geïnspireerd door de Heilig Bloedprocessie een speciale jubileumhymne heeft gecomponeerd."

Opvallend zijn de gesprekken met de vier jongens uit het gezin Janssen van Kleinderliempde die allen lid zijn van de Gildenbondsharmonie en de familie Van Weert, waarvan vader Sjef, moeder Ans en hun dochters Desirée en Jessica deel uitmaken van Boxtel's Harmonie. Daarnaast blikt Van Oers terug op de eerste optredens van beide korpsen, het ontslag van een dronken preses in 1909, de turbulente rechtszaak die in 1986 werd gevoerd over het kampioenschap van de Gildenbondsharmonie en politiek gekissebis over de eerste subsidie. ,,Al in 1909 boog de gemeenteraad zich over een subsidieverzoek. Maar veel raadsleden vonden dat beide muziekkorpsen eerst maar eens moesten bewijzen dat ze konden musiceren. Er kwam wel een muziekkiosk op de Markt. Maar de eerste subsidie werd pas in 1915 verleend."

Van Oers zegt dat hij Boxtel's Harmonie en de Gildenbondsharmonie tijdens zijn onderzoek nog beter heeft leren kennen, ook al was de naoorlogse geschiedenis van beide korpsen voor de oud-krantenman welhaast een open boek. ,,Ik heb vooral genoten van het speuren naar de oudste geschiedenis. Verenigingskronieken en notulenboeken hebben hele leuke gegevens uit de eerste jaren opgeleverd."

GRATIS

Het boek van Piet van Oers over honderd jaar Gildenbondsharmonie en Boxtel's Harmonie wordt zondag 25 mei omstreeks 14.00 uur op de Markt gepresenteerd. Voorafgaand aan de presentatie verzorgen beide korpsen, evenals de fanfares Sint-Arnoldus uit Lennisheuvel en Concordia uit Liempde, een muzikale rondwandeling door Boxtel die eindigt op de Markt. Aansluitend aan de presentatie is er een receptie in het gemeentehuis.

Het boek omvat 132 pagina's, ruim 65 verschillende onderwerpen en meer dan 80 unieke foto's en wordt in een oplage van duizend exemplaren gedrukt. Na de presentatie wordt het gedenkboek verspreid onder de leden en begunstigers van beide muziekkorpsen. De stuurgroep 100 jaar Harmonie in Boxtel heeft besloten dat ook voor de overige inwoners van Boxtel het boek gratis beschikbaar moet zijn. Mensen die belangstelling hebben voor een exemplaar kunnen dat via e-mail laten weten: info@boxtelsharmonie.nl of info@gildenbonds.nl.

Print deze pagina

Terug