TOWNSHIPS BLIJ MET HULP VANUIT BOXTEL
Meer levensvreugde in sloppenwijken Zuid-Afrika
OP DE FOTO: Op de binnenplaats van het Day Care Center Greenspark worden de kinderen door Jack en Joke van Geel en Cocky van Oers getrakteerd op een lekkernij. Ook een koffer met kleding maakt veel blije zieltjes. (Foto: Piet van Oers).
DOOR PIET VAN OERS
,,Nou zie je waarvoor je het allemaal doet." Jack van Geel glundert als hij afscheid neemt van het opvangcentrum voor wees- en straatkinderen in de township Greenspark. De 62-jarige oud-directeur/eigenaar van de Van Geel Group in Boxtel heeft zijn hart verpand aan Zuid-Afrika. Samen met zijn vrouw Joke combineert hij vakanties aan het zuidelijk halfrond met het opzetten van projecten waarmee goede doelen worden gediend.
Dankzij de financiële inzet van de Stichting Van Geel- Van Oers is in een tijdspanne van vijf jaar met steun van particuliere bronnen een bedrag van 600.000 euro geïnvesteerd om het leven in de gemeente Merafong een menswaardiger bestaan te geven. Met eigen ogen heb ik de afgelopen maand kunnen aanschouwen dat het geld op de speciaal geopende projectrekening bij mijn afscheid van het nieuwsblad Brabants Centrum, op de juiste plaats is terechtgekomen. Impressie van een ex-krantenman op tournee door Zuid-Afrika...
Het begin voert terug naar 2001 toen Van Geel en zijn vrouw via een Rotary-uitwisseling de in Carletonville gesettelde balju (deurwaarder) Gerda van der Berg leerden kennen. De kennismaking leidde vrij snel tot een vriendschapsband met een brede belangstelling vanuit Boxtel voor de armlastige medemens in het door de apartheidsstrijd sterk contrasterende Zuid-Afrika.
De eerste projecten waaraan Jack en Joke van Geel letterlijk hun naam verbonden zijn gelieerd met de Rotaraschool in Carletonville, waar 150 verstandelijk gehandicapte kinderen in het leerproces worden geschoold en op een creatieve manier worden beziggehouden. De jongens en meisjes die te ver wonen om gehaald en gebracht te worden, logeren door de week in de hostels. Het tehuis voor de jongens werd vijf jaar geleden nieuw gebouwd en vernoemd naar Jack van Geel. Het bestaande tehuis voor de meisjes onderging een grondige verbouwing met uitbreiding en draagt de naam Joke van Geel. Op beide plekken stralen de kinderen van tevredenheid en is op de gezichten van hun begeleiders af te lezen dat de steun vanuit Nederland zeer wordt gewaardeerd.
De rondleiding in de Rotaraschool is even indrukwekkend als onderhoudend. Op uiterst vriendelijke wijze en met veel bewondering voor het oriënterende bezoek uit Boxtel, worden we door Christa wegwijs gemaakt in de krap bemeten klaslokalen, waar de kinderen op een creatieve manier bezig zijn om kleurrijke spulletjes te maken voor de aanstaande kerstmarkt. De nood en roep om uitbreiding is groot. Dat ziet en begrijpt ook Jack van Geel, die steun toezegt vanuit de stichting in Nederland die is vernoemd naar zijn gehandicapte broer Peter. Met de aanschaf van naaimachines en houtbewerkingsapparatuur kunnen op die manier twee praktijklokalen worden ingericht.
HARTVERWARMEND
Van de drie opvanghuizen die in opdracht van de Stichting Van Geel- Van Oers zijn gebouwd, bezoeken wij het Greenspark Day Care Center in Merafong. Het toevluchtsoord voor 50 tot 80 wees- en straatkinderen ligt midden in de township, waarin de zwarte bevolking een schrijnend bestaan leidt en nauwelijks een dak boven haar hoofd heeft. De gevel van het dagverblijf vertaalt in grote letters de steun vanuit Boxtel. Het hartverwarmende weerzien met Jack en Joke van Geel gaat gepaard met een blijheid die tekenend is voor het wederzijdse respect en de bewondering voor het goede werk dat hier gedaan kan worden. Lettie is de enige betaalde kracht die permanent leiding geeft aan de vrijwilligers. Bij het verlaten van het opvangcentrum drukt zij een stevige hand en roept op smekende toon: ,,Je moet terugkomen Piet..."In tegenstelling tot de gebruikers van de Rotaraschool en de bewoners van de daarmee gelieerde hostels, gaat het bij de opvang in de townships niet om gehandicapte kinderen. Ofschoon er geen onderzoek naar wordt gedaan, is het vrijwel zeker dat het gros van de jeugd besmet is met het hiv-virus. De meeste moeders van de weeskinderen zijn overleden aan aids; ergo ligt besmetting via borstvoeding voor de hand.
De opdracht vanuit Boxtel voor de bouw van het eerste en meest omvangrijke opvangcentrum ligt in de township Khokosi. Niet minder dan 400 kinderen zijn hier ondergebracht en worden dagelijks begeleid door een legertje hulpvaardige vrijwilligers. In de directe omgeving van de goudmijnen van Merafong ligt het derde opvangcentrum ’Wedela’, dat recent is opgeleverd en inmiddels onderdak biedt aan 100 tot 120 wees- en straatkinderen. In januari wordt het gebouw officieel geopend door burgemeester Des van Rooyen van Merafong. Oorspronkelijk was het de bedoeling dat hij ons zou begeleiden bij het bezoek aan de projecten in de drie townships, maar op het laatste moment moest hij verstek laten gaan. Op uitstekende en sympathieke wijze worden de honneurs waargenomen door Gerda van der Berg, die alle projecten beheert van de Stichting Van Geel- Van Oers en ons overtuigt dat iedere donatie op de juiste plaats en voor het goede doel ingezet wordt. Het doet Van Geel goed dat zijn uitdrukkelijke wens is gehonoreerd en de aannemer de bouwkrachten voor de drie opvangcentra in Merafong uit de townships zelf heeft gerekruteerd. De dagverblijven zijn overigens ook adequaat ingeruimd om aids-patiënten desgewenst van levensmiddelen te voorzien.
NIEUW PROJECT
In Klerksdorp staat voor het komende jaar een nieuwe voorziening op de rol met steun vanuit Boxtel. In de gemeente Khutsong wordt bovendien de mogelijkheid onderzocht om ook daar een groot opvangcentrum te bouwen.In het project ’Triest’ in Klerksdorp participeren de rotaryclubs uit Boxtel en Carletonville. Samen met de foundations Van Geel- Van Oers, Peter van Geel en Mithaldo uit Breda proberen zij in het bestaande centrum voor onder meer party’s een professionele keuken met catering in te richten. Vooropgezette bedoeling is verstandelijk gehandicapte volwassenen hier een leerplek te laten vinden, die een basis moet vormen om uiteindelijk een positie te kunnen verwerven in restaurants. Het centrum dankt haar naam aan een Belgische weldoener uit de congregatie van de Broeders van Liefde.
Met het bezoek aan de projecten die met Boxtelse steun in Merafong tot stand zijn gekomen, heeft mijn vakantieverblijf in Zuid-Afrika een extra dimensie gekregen. Het is bijna vijf jaar geleden dat ik het continent voor het eerst bezocht. Ofschoon het moeilijk is een parallel te trekken tussen toen en nu, kan en mag gezegd worden dat er hoop is voor Afrika. De economie trekt aan en groeit jaarlijks met meer dan 6 procent. Armoede, honger, aids en zelfs oorlog nemen af. Steeds meer arme Afrikanen leggen hun oor te luister aan een mobieltje. Maar de ellende en schrille contrasten trekken nog altijd een wissel op de zwarte bevolking die in de townships onder uiterst armetierige omstandigheden door het leven moet. Van de kloof tussen arm en rijk zijn nog altijd schokkende voorbeelden te noemen. Intussen blijft Zuid-Afrika een toeristische uitvalsbasis bij uitstek. Ook al weten we dat er jaarlijks 16.000 mensen in koelen bloede worden vermoord en in verantwoordelijke kringen niet iedereen verschoond is van corruptie.
OP DE FOTO: De Boxtelse delegatie bij de entree van het opvangcentrum in de township Greenspark. Rechts met de kinderen op de arm Joke van Geel- van Oers en haar broer Piet van Oers. Links Cocky van Oers-Mureau. (Foto: Jack van Geel).
1 november 2007