HEEMKUNDE HAALT KERKHISTORIE NAAR BOVEN
Sint-Lambertuskerk Gemonde
vereeuwigd in boekvorm
OP DE FOTO: Jan Steenbergen van heemkundekring Den Hogert (links) en pastoor Piet Goedhart poseren bij de Sint-Lambertuskerk in Gemonde. De geschiedenis van de kerk is na drieënhalf jaar werk vastgelegd in boekvorm.
Na drieënhalf jaar monnikenwerk heeft heemkundekring Den Hogert in Gemonde het boek over de geschiedenis van de plaatselijke Sint-Lambertuskerk af. Maandag 17 september wordt het eerste exemplaar gepresenteerd. Dit gebeurt tijdens de Sint-Lambertusweek.
Het boek ontstond nadat een werkgroep van heemkundekring Den Hogert bezig was met een inventarisatie naar de verschillende kapelaans en pastoors die in Gemonde gewerkt hebben. ,,Dat onderzoek liep wat vast”, legt Jan Steenbergen van Den Hogert uit. ,,Vervolgens hebben we als heemkundekring de gemeentearchieven van Boxtel en Sint-Michielsgestel afgezocht en zijn we bij het bisschoppelijk archief geweest. Daar kwamen we heel veel informatie tegen. Daar wilden we méér mee gaan doen. Daarom hebben we het onderzoek uitgediept. We wilden deze informatie niet voor onszelf houden, vandaar dat we besloten hebben alles in een boek samen te vatten. Dit boek is dus eigenlijk heel toevallig tot stand gekomen.”
Steenbergen heeft het boek geschreven samen met dorpsgenoot Rien van Houtum en Kees van den Oord uit Bokhoven. En ook de Gemondse pastoor Goedhart werkte eraan mee. ,,Goedhart heeft de kerkelijke gebruiken en attributen in het boek voor zijn rekening genomen”, vertelt Steenbergen. ,,Hij maakte het verhaal meer menselijk en geeft de betekenis aan van de kerk op dit moment.”
Het viertal heeft alle gevonden informatie in het boek op chronologische volgorde gezet. ,,Daardoor konden we gemakkelijker verbanden creëren”, legt Steenbergen uit. Het is hem tijdens het onderzoek opgevallen dat de kerk van Gemonde erg oud is. ,,De eerste gegevens die we van deze kerk vonden dateren uit het jaar 700. Daarmee is deze kerk een van de oudste van de omgeving.” In totaal hebben er zes kerken op Den Hogert gestaan. Het huidige kerkgebouw dateert uit 1924. ,,Deze is door pastoor Van Doremalen ingewijd en in 1927 geconsecreerd.”
WATERSTAATSKERK
Steenbergen bladert door de kladversie van het boek. Die staat boordevol foto’s. ,,Deze zijn afkomstig uit het kerkarchief en uit familiearchieven van verschillende mensen”, legt Steenbergen uit. ,,Hier hebben we mensen om gevraagd tijdens de thema-avond die we 20 juni hielden. Er zitten hele leuke foto’s tussen. Zo is er onder meer één uit 1974, waarop monseigneur Bluyssen bij het 50-jarig bestaan van de kerk de handen van zieken schudt en een plaatje uit 1954 van een reisje van de nonnen.”Aparte hoofdstukken zijn onder meer gewijd aan de verschillende koren die in de kerk hebben gezongen, de misdienaars, de caritasbeweging en de verschillende voorgangers in de Gemondse kerk, van bedienaar Jacobus van Bommel in 1399 tot de huidige pastoor Goedhart. ,,Opvallend in het boek is de Reformatie”, benadrukt Steenbergen. ,,In die periode werd de kerk afgenomen van de katholieken en namen de gereformeerden hem in gebruik. Toen die periode voorbij was werd de kerk terug aangeboden aan de katholieken. Die wilden het gebouw echter niet omdat de kerk te slecht onderhouden was. Daarop werd er met subsidie van het rijk een nieuwe ’waterstaatskerk’ gebouwd. Dat is de kerk die er nu nog staat.”
LIEFHEBBERS
Het schrijven van het boekwerk is inmiddels klaar. ,,We gaan het nu nog één of twee keer nakijken en dan gaat het werk volgende week naar de drukkerij”, vertelt Steenbergen. ,,Het boek wordt maandag 17 september verkocht in een standje in de parochietuin en daarna is het te verkrijgen bij lokale verkooppunten in de gemeenten Sint-Michielsgestel en Boxtel.” Het werk is niet alleen bedoeld voor liefhebbers van heemkunde. ,,Dit boek is voor álle Gemondenaren interessant.”Pastoor Goedhart is trots op het boek over ’zijn’ kerk. ,,Het is prachtig”, vertelt hij. ,,Het initiatief hiertoe lag er al voordat ik hier pastoor werd, maar ik heb er graag aan meegewerkt. Zo heb ik de makers geholpen met het verkrijgen van gegevens en foto’s en heb ik ook een schrijver voor het boek aangedragen. Ook het voorwoord van het boek en het hoofdstuk dat gaat over de toekomst van de kerk is van mijn hand.” Hij hoopt dat de Gemondenaren het boek over de Sint-Lambertuskerk massaal gaan lezen. ,,Het is tenslotte belangrijk dat de mensen trots zijn op hun kerk.”
5 juli 2007