VEEL ANIMO VOOR HISTORISCHE WANDELING BOXTEL
Boekenweektocht slaat goed aan
OP DE FOTO: Spoorwegfanaat Jos Mandos laat met behulp van een diaprojector beelden zien van het Duits Lijntje. De toehoorders hangen aan zijn lippen.
’Spiegel der Lage Landen’. Dat is het thema van de Boekenweek dit jaar. Het verleden van Nederland staat daarin centraal. In dat kader organiseerde de openbare bibliotheek Boxtel in samenwerking met boekhandel Elckerlijc een historische rondwandeling door Boxtel.
Onder een lekker zonnetje begonnen vier groepjes van twintig mensen aan de tocht. Iedere groep heeft een routebeschrijving gekregen, die leidt naar vier historische locaties in Boxtel. Vrouwen grijpen de wandeling in het begin aan om over ditjes en datjes met elkaar te praten. De mannen kijken vooral om zich heen om te zien waarheen de tocht zal gaan..
Na een letterlijk rondje om de kerk komt de eerste groep bij boekhandel Elckerlijc aan. Eigenaar Nico van der Sprong reageert verrast. Zo snel had hij de eerste deelnemers niet verwacht. ,,Jullie hebben snel gelopen!” In Elckerlijc staat een groot scherm opgesteld. Frits Beelen gaat in op oude woordbetekenissen. Aan de orde komen onder meer het ontstaan van de naam Liempde, het dorp Olland en de ligging van de grenspalen. Beelen weet alles van deze onderwerpen en komt tijd te kort om in een kwartier alles aan de orde te stellen wat hij weet. Als hij door zijn toehoorders daarop wordt gewezen is hij teleurgesteld.
,,Ik praat kennelijk te lang”. ,,Nee hoor”, reageert het publiek, dat smult van de enthousiaste en interessante verhalen van Beelen. Maar de reis moet verder. De volgende wandeling wacht weer. Er wordt een strak tijdschema gehanteerd. Na iedere wandeling van vijftien minuten volgt een vertelling op locatie, waarna de groepen weer in de benen moeten. Het publiek geeft Beelen een pluim voor zijn vertelling. ,,Dit was echt hartstikke leuk!”,,En dit is nog maar het begin”, reageert Van der Sprong alert.
STAPELEN
De volgende stop is kasteel Stapelen. De zon heeft haar warme stralen rust gegeven, waardoor de gevoelstemperatuur in snel tempo afneemt. De deelnemers zijn daarom blij als ze in een van de zalen kunnen opwarmen. In kasteel Stapelen is het behaaglijk. Corrie van den Breekel vertelt enthousiast over de geschiedenis van het kasteel en haar bewoners. Ook de ontstaansgeschiedenis van de naam Stapelen komt aan de orde in haar verhaal. Stapelen is afkomstig van ’op stapel’, wat ’hoger gelegen’ ofwel op een terpje betekent. Ook hier blijkt het kwartier spreektijd veel te kort. Daarom raadt Van den Breekel aan komende zomer een kuiertocht te maken naar Stapelen. Dan kan ze nog meer verhalen kwijt. Die aanwijzing knopen de deelnemers goed in hun oren. Nadat iedereen uit volle borst ’Toen Hertog Jan kwam varen’ mee heeft gezongen, worden de benen weer gestrekt.Buiten blijkt de temperatuur weer iets verder afgenomen. De wind begint ook zachtjes de kop op te steken. De deelnemers versnellen daarom hun passen op weg naar de voorlaatste stopplaats: de gildenkamer van het gilde Sint-Barbara en Sint-Joris. Daar vertelt Frans Heerschop, in tenue, de geschiedenis van dit gilde. Wanneer het ontstond, waarom het stopte en dat het mede op aandringen van burgemeester Jan van Homelen weer in ere is hersteld. ,,Het gaat nu goed met ons gilde”, vertelt Heerschop. ,,Ons ledenaantal is toegenomen van 32 naar 46 en is nog steeds groeiende.”
DUITS LIJNTJE
De laatste bestemming is het station. Het huidige gebouw laat nog maar weinig van het spraakmakende verleden zien, maar gelukkig zit Jos Mandos binnen met een diaprojector klaar om de groep wat oude beelden te laten zien. Centraal in zijn vertelling staat het Duits Lijntje, de spoorlijn van Boxtel richting Wesel. Hij vertelt over de route, die zorgde voor een snelle verbinding tussen de destijds belangrijke havenstad Vlissingen en Duitsland. Over de particuliere maatschappij die erop reed, de Noord Brabantsch Duitsche Spoorwegmaatschappij.De naam NBDS werd echter door de mensen die ermee te maken hadden veelal Nimmer Baten Doch Schulden of¨Nooit Betalen Die Schoften genoemd omdat de organisatie steevast kampte met geldproblemen. Ook over de vele beroemdheden die destijds gebruik maakten van het Duits Lijntje weet Mandos het nodige te vertellen. ,,Van de Russische tsaar en de keizer van Duitsland tot koningin Wilhelmina.” Het publiek hangt aan zijn lippen en droomt weg bij de vele historische dia’s. Voordat de mensen het in de gaten hebben is de tijd weer voorbij.
Met een stevige tred wordt koers gezet naar het beginpunt van de historische tocht; de bibliotheek. Daar kunnen de deelnemers uitrusten van de tocht, napraten over hun belevenissen en krijgen ze nog een lezing van Liempdenaar Roger van Laere als toegift. De meningen over de historische tocht zijn eensluidend: ,,Het was een hele leuke wandeling. We hebben een breed scala aan onderwerpen gezien. Er zat van alles wat in.”
Marlies Mertens van de openbare bibliotheek is blij met de positieve reacties. ,,Een paar weken geleden hadden we nog nauwelijks kaarten voor deze tocht verkocht. Nu hadden we meer dan tachtig aanmeldingen. Dat geeft aan dat de historie erg leeft in Boxtel. Ik ben heel erg tevreden over deze middag.”
OP DE FOTO: Veel belangstelling bij de lezing in de Gildenkamer. Frans Heerschop
heeft gespreksstof te over.
10 maart 2005