'Laat mij maar mijn eigen gang gaan'
De Liempdse pastoor Jan van Adrichem viert zondag 10 augustus zijn gouden priesterfeest. Een groot deel van zijn aan de katholieke kerk toegewijde leven besteedde de pater aan het onderwijs. Pas nadat hij in 1985 met vervroegd pensioen het gymnasium Bernrode in Heeswijk verliet, kon hij zich vol overgave toeleggen op hetgeen hem als jongen al aantrok in het geloof: het vieren van de eucharistie. Die taak vervult hij inmiddels in het klompenmakersdorp al bijna twintig jaar vol overgave.
Hoewel zijn kwakkelende gezondheid het nodig maakte dat hij zijn pastorale taken in de Liempdse parochie grotendeels moest toevertrouwen aan diaken Kees Schrama en zijn vrouw Annie, denkt Van Adrichem niet aan stoppen. ,,Ik ga door totdat ik erbij neer val", meldt de 77-jarige parochieherder deze week.
Van Adrichem verruilde in december 1985 de pastorie van Berlicum plots voor die van Liempde. Het bisdom had hem benoemd tot pastoor nadat zijn voorganger, H. Mostermans de parochie Sint-Jans Onthoofding al na enkele maanden voor gezien hield. Hoewel de in Schiedam geboren Norbertijn in 1947 bij zijn intrede in de abdij van Berne, voor ogen stond om pastoraal werk te gaan doen, kwam hij daar pas op latere leeftijd aan toe. ,,Het liefst was ik in het misapostolaat gaan werken. In de jaren na de oorlog waren daarin geestelijken werkzaam die van parochie naar parochie trokken voor zogenaamde 'misweken'. De bedoeling daarvan was de mensen meer actief te betrekken bij hetgeen er in de parochie gebeurde", vertelt Van Adrichem.
Zover kwam het echter niet. De abt van de abdij van Berne wilde erg graag dat het Norbertus College in Heeswijk een gymnasium werd. ,,Iedereen die ook maar een béétje kon leren, werd min of meer verplicht om docent te worden. Zo verging het mij ook", mijmert de Liempdse pastoor die ooit nog eens een jaar elektrotechniek studeerde aan de Technische Universiteit te Delft.
STRENG
Spijt heeft Van Adrichem uiteindelijk nooit gehad van zijn onderwijscarrière, maar hij gaf nog maar een jaar les en toen leek het er even op dat zijn loopbaan als leraar toch zou eindigen. ,,Ik was wat te fel, geloof ik. We hadden ook idioot veel te doen in die dagen. Ik gaf Engels, wiskunde, geschiedenis en surveilleerde ook nog eens veertien uur in het internaat. De jongens die daar zaten waren niet allemaal lieverdjes en het was regelmatig nodig dat ik er eentje op zijn kop gaf. Tja, de jeugd probeert nu eenmaal hoever zij kan gaan, maar ik gaf ze weinig gelegenheid om over de schreef te gaan. Ja, ik was best wel streng." Toch heeft slechts eenmaal een moeder van een van zijn leerlingen daarover geklaagd. ,,Die jongen durfde niet meer naar school te komen vanwege mijn strenge optreden", grinnikt de geestelijke.Door het gebrek aan voldoende onderwijskrachten bleef Van Adrichem aan het toenmalige Norbertus College dat in 1963 werd omgevormd tot gymnasium Bernrode. Inmiddels was hij aardrijkskundeleraar en moderator geworden van de studenten die niet in het internaat woonden. Zij konden bij Van Adrichem terecht om over het geloof te praten. ,,De leerlingen maakten daar ook wel eens misbruik van tijdens de les. Ze verleidden me makkelijk om een onderwerp over het geloof uit te spitten. Ik deed dat graag en voor de leerlingen betekende het dat ze eventjes geen les hadden."
Hoewel de thans jubilerende witheer van de Heeswijkse abdij sinds 1961 functioneerde als parochieassistent in Berlicum en daar vanaf die tijd ook woonde op de pastorie, begon Van Adrichem achttien jaar geleden aarzelend aan zijn nieuwe taak. Bij zijn aantreden gaf hij dat ook ruiterlijk toe. 'Men moet niet denken dat ik een volmaakte pastoor ben, ik ben een priester die mensen wil helpen en dat zal mij nog wel voor onverwachte en verwachte moeilijkheden zetten', stelde de pastoor destijds in het kennismakingsinterview met deze krant.
VRIJWILLIGERS
,,Ik was dan wel parochieassistent, maar dat betekende alleen dat ik inviel tijdens de mis als de Berlicumse pastoor verhinderd was. Pastorale zorg kwam daarbij helemaal niet kijken. Had ik ook geen tijd voor als leraar." Of hij erin geslaagd is een goede parochieherder te worden, laat Van Adrichem in het midden. Wel benadrukt hij het werk alleen op te kunnen brengen dankzij een grote groep vrijwilligers die in de Liempdse parochie actief is. Met name de inbreng van het diakenechtpaar Schrama, dat sinds de pastoor 65 jaar werd in de parochie meewerkt en sinds 1992 met hem een huishouden vormt in de pastorie, is van onschatbare waarde voor Van Adrichem.,,Omdat Kees en Annie de meeste pastorale taken voor hun rekening nemen, zit ik hier nog als pastoor. Kijk maar eens om je heen: je ziet weinig pastoors die nog actief zijn als ze hun gouden priesterfeest vieren. Lichamelijke kwalen maken dat ik me in de kerk beperk tot de missen en uitvaarten. Toch is dit jubileumfeest geen reden om te stoppen. Ik ga door totdat ik erbij neer val", klinkt het vol overgave uit de mond van de zielenherder. Daarbij laat hij echter niet na zijn lof uit te spreken over de inzet van vice-voorzitter Arnold van den Broek ('hij zat al in het kerkbestuur toen ik hier kwam; waar maak je dat vandaag de dag nog mee?') en de overige leden van het kerkbestuur.
Van Adrichem zegt te worden gedreven door zijn wil om bij de mensen te zijn. ,,Maar ze moeten me niet vertellen hoe ik het moet doen. Als ze me mijn eigen gang laten gaan, vind ik het prima. Natuurlijk, goede raad sla je niet in de wind, maar ik wil mijn eigen ideeën in praktijk brengen. Allemaal om die onveranderde boodschap van Jezus Christus: 'Kinderkes, bemindt elkander'."
Het gouden priesterfeest van Evermodus Jan van Adrichem O. Praem. wordt zondag 10 augustus gevierd. Dat is een dag nadat hij vijftig jaar geleden priester werd gewijd én een dag na zijn 78ste verjaardag. Het jubileumfeest wordt ingezet met een hoogmis in de Liempdse parochiekerk. Die begint om 10.30 uur, een uur later dan gewoonlijk en de huidige abt van de abdij van Berne, Piet Al gaat daarin samen met de jubilaris voor. Na afloop van de viering trekt de pastoor samen met de kerkgangers en vergezeld van het gilde Sint-Antonius Abt in optocht naar restaurant Het Hof van Liempde aan de Nieuwstraat. Hier biedt het kerkbestuur de pastoor een receptie aan die duurt van 12.30 tot 14.30 uur.
31 juli 2003