José Poort: Bomen over bomen

,,Bomen geven ademruimte en armslag.” Daarmee raakt José Poort (55) uit Boxtel de kern van haar grote passie voor bomen. ,,Een leven zonder bomen kun je je niet voorstellen. Maar gek genoeg missen mensen ze pas als ze er niet meer zijn.” Met die uitspraak maakt ze duidelijk hoe belangrijk het is bomen te koesteren en te behouden. Vooral als het om markante, monumentale bomen gaat, die cultuurhistorische waarde hebben.

Als actief lid van de Bomenadviescommissie heeft José zich de laatste jaren heel specifiek in bomen verdiept. In hun leeftijd, hun groeiwijze, hun historische achtergrond en de waarde voor een bepaalde straat, wijk of gemeente. Samen met andere commissieleden heeft ze een lijst van 165 bomen opgesteld, waar de Boxtelse gemeente en gemeenschap absoluut zuinig mee om zou moeten springen.

Ze heeft met andere ogen naar bomen leren kijken: met respect, verwondering en vooral bewondering. Die blik is overigens nog extra verdiept, want vorige week donderdag kreeg José een bijzonder diploma uitgereikt. Voortaan mag ze zich gediplomeerd controleur boomveiligheid noemen. Een 'papier' waar zij best een beetje trots op is. ,,Het was een pittig examen. Er deden 55 vakmensen aan mee, waarvan de helft is gezakt. Er waren drie vrouwen en ik was de enige die uit de vrijwilligerssector kwam”, meldt ze. De studie kon betaald worden uit een bijdrage uit het Funke Fonds, een particulier fonds waarop men een beroep kan doen voor educatieve doelen.

José heeft geleerd waar ze op moet letten om te kunnen constateren wanneer bomen niet langer veilig zijn en schade aan mensen of gebouwen kunnen opleveren. ,,Door die studie heb ik nog meer bewondering voor bomen gekregen. Vooral voor de wijze waarop bomen zelf kunnen herstellen; hoe ze hun moeilijkheden zelf kunnen overwinnen.”

Haar liefde voor bomen is allerminst vreemd als we met José praten over haar vrijwilligerswerk, dat een flink deel van haar leven beheerst. Als actief lid van de Werkgroep Natuur- en Landschapsbeheer zet ze zich al ruim zestien jaar in voor de Boxtelse natuur. Trouwens daarvoor al, want als medewerker van de gemeentelijke Plantsoenendienst was ze een opvallende verschijning als vrouw tussen het mannenvolk. ,,Ik liep stage bij de gemeente toen ik bezig was met mijn hoveniersopleiding in Vught”, vertelt ze met een lach.

,,Het was ontzettend leuk om gezellig mee te schoefelen in de plantsoenen.” Dat José vooral graag haar mouwen opstroopt, moge duidelijk zijn. Veel mensen kennen haar van de Knotploeg en de Sparrenrijkgroep, waar ze samen met andere enthousiaste leden intensief bezig is met bomen en hun omgeving. ,,Dat vrijwilligerswerk is ontzettend leuk. Mensen stimuleren elkaar iets te doen en daarbij kan iedereen zijn eigen kwaliteiten inzetten.

Als lid van de Bomenadviescommissie kan haar nieuwe deskundigheid op het gebied van veiligheid van veel waarde zijn. ,,Ik ben anders naar bomen gaan kijken. Eerst keek ik vooral genietend. Nu kijk ik ook naar andere dingen en zie ik bijvoorbeeld aan de groei van de takken of bepaalde zwammen op de stam, of aan de voet hoe gezond de boom is.”

Ze kijkt ernstig en verwijst naar de discussie over de monumentale rode beuk op het terrein van SintLucas. Uit haar tas diept ze foto’s op, die de enorme boom in beeld brengen. ,,Ik moest hem wel in stukken fotograferen”, lacht ze als ze de foto’s als puzzelstukken aan elkaar schuift. José legt uit dat de school plannen heeft het gebouw een opvallend uiterlijk te geven en ook het terrein anders te gaan inrichten. De boom zou weggehaald moeten worden omdat die niet gezond zou zijn en daardoor gevaar kan opleveren. De gediplomeerde deskundige trekt dat nog in twijfel.

,,Ze hebben een rapport op laten maken door een Vughts boomverzorgingsbedrijf, dat aangeeft dat de boom ernstig aangetast is door een reuzenzwam aan de voet van de boom. Maar ik vraag me af of er wel sprake is van een dergelijke zwam. Ik denk dat het om een andere soort zwam gaat, waarmee de boom zeker nog 15 jaar zou kunnen leven.” Met een zucht: ,,Het zou toch zó jammer zijn om een bijna 100-jaar oude boom zomaar te laten verdwijnen.” José zou daarom een tweede rapport adviseren, waarbij vooral naar de soort zwam wordt gekeken. Dat er iets met de 28 meter hoge reus aan de hand is, ontkent ze geenszins. Maar dat er op dit moment of in de nabije toekomst sprake is van gevaar, wil ze betwisten.

Ze kan er uren over praten. ,,Ik heb gewoon iets met bomen. Ik vind ze mooi, ze bieden onderdak, beschutting, schaduw en ze geven zuurstof. Het gekke is dat mensen ze pas waarderen als ze er niet meer zijn. Toen onlangs de bazaar van de wijk Selissen werd verplaatst naar park Molenwijk, hoorde ik mensen zeggen dat dat toch zo’n prachtige omgeving is. Zo’n parkachtige omgeving hadden we voor Selissen ook kunnen bewaren, maar helaas zijn nog maar een paar bomen overgebleven.”

Haar passie voor bomen draagt ze graag uit. In september organiseert ze in de bibliotheek een expositie over bomen en begin oktober zal een speciale boom worden geplant in het processiepark. Een boom die José van haar natuurvrienden heeft gekregen voor haar behaalde diploma. Het gaat om een boom die niet alleen een deftige naam draagt (Nyssa Sinensis) maar die vooral elk seizoen blijft verrassen: met wit-gele bloesem, diepzwarte bessen, een vlammend herfstkleed en opvallende contouren. In elk geval een boom die José meteen in haar hart heeft gesloten en altijd op haar deskundige zorg zal kunnen rekenen...

Terug