Onthulling verzetsmonument Kampina drukbezocht
Enkele honderden belangstellenden waren zondag 4 mei, getuige van de onthulling van het Verzetsmonument Kampina. Vlakbij het punt waar de zandwegen Huisvennen en Nianadreef samenkomen op de Roond, herinnert een van kortenstaal vervaardigde afbeelding van een fietser aan de Boxtelaren die in september en oktober 1944 Amerikaanse en Britse luchtmachtmilitairen verborgen hielden voor de Duitse bezetter. 'Alles is vergeefs als we vergeten' luidt het opschrift van de sokkel. Op een plaquette staan de namen van de Boxtelse verzetsstrijders gegraveerd.
De onthulling werd verricht door burgemeester Jan van Homelen en de 84-jarige Kees van Leeuwen. De aan de Esscheweg woonachtige Boxtelaar vertelde voorafgaand uitvoerig over de wijze waarop de bemanningsleden van de geallieerde gliders in de Kampina terechtkwamen. Van Leeuwen, destijds rechtenstudent in Utrecht, vertoefde min of meer toevallig bij zijn ouders in het huis dat hij nu nog bewoont. Hij was een van de mensen die op 17 september 1944 de eerste zweefvliegtuigen in deze omgeving terecht zag komen. Dat was overigens helemaal niet de bedoeling. De troepen hadden moeten landen in Son maar waren uit koers geraakt.
In totaal werd in de Kampina voor 106 militairen een schuilplaats gevonden. Eerder werd in de berichtgeving over het verzetsmonument in deze krant abusievelijk gemeld dat het om 130 militairen zou gaan.
ILLUSIE
Uitvoerig vertelde Van Leeuwen zondag over het plan om de eerste militairen te verbergen in de bossen van Sparrenrijk. Een plan waarvan overigens werd afgezien; de Kampina bood betere bescherming vond Klaas Dekker (leider van de groep verzetsmensen in Boxtel) met wie Van Leeuwen contact zocht. Van Leeuwen sprak niet alleen met ontzag over Dekker en diens broer Roel, maar ook over mensen als Grard van der Meijden en Sjef de Jong en alle anderen die nauw betrokken waren bij het Boxtelse verzet.Broer van Houtum gaf tijdens zijn toespraak aan waarom hij het initiatief heeft genomen om - 58 jaar na de bevrijding - alsnog een herinnering aan de verzetsstrijders op te richten. ,,Er zijn nog zoveel conflicten in de wereld. Van de laatste oorlog (die in Irak - red.) zijn de doden nog nauwelijks begraven en de gewonden nog lang niet hersteld. Dat volken in vrede kunnen leven, schijnt een illusie te zijn. Het is in mijn ogen dan ook nooit te laat om mensen uit het verzet te eren. We moeten laten zien hoe waardevol vrijheid is", aldus Van Houtum.
OXIDATIE
Het Verzetsmonument Kampina is ontworpen door Van Houtum zelf, die de dank uitsprak dat hij daarvoor door de gemeente in de gelegenheid is gesteld. ,,Een modern, abstract kunstwerk zou in deze omgeving niet op zijn plaats zijn. Het monument moet herkenbaar zijn voor de mensen van toen én nu", verklaarde de Boxtelaar de uiteindelijke vormgeving.Een stalen silhouet van een fietsende boer met tussen zijn benen een melkbus en op de achtergrond een boom, symboliseert hulpverleners van toen. Net zoals de boeren destijds in het gebied rondreden, brachten Boxtelse burgers voeding en andere hulpmiddelen naar de verborgen militairen.
De beeltenis is gemaakt van kortenstaal, dat door de werking van de natuur bedekt wordt met een dun laagje roest, dat echter het metaal niet aantast. De stalen constructie is geplaatst op een gemetseld muurtje. De namen van de verzetsmensen die op de belendende plaquettes zijn aangebracht, heeft Van Houtum ontleend aan de brief die Klaas Dekker na de bevrijding in opdracht van het toenmalige Rijksinstituut voor Oorlogsdocumentatie opstelde en waarin de verzetsactiviteiten in Boxtel staan omschreven.
VERZETSLAANTJE
Een koperen koker met een kopie van Dekkers verklaring is, samen met een oorkonde waarin de overdracht van het monument aan de gemeente Boxtel is vastgelegd, ingemetseld in een van de muurtjes. Een tweede kopie overhandigde Van Houtum in een replica van de koker aan de burgemeester die deze een plaatsje geeft in de vitrine nabij zijn werkkamer in het gemeentehuis.Van Houtum sprak lovende woorden tot particulieren en bedrijven die meegeholpen hebben om het verzetsmonument tot stand te brengen. ,,Ik ben diep getroffen door de medewerking."
Oud-Boxtelaar Jan van Houtum uit Weert, een van de namen die op het verzetsmonument is gebeiteld, viel de eer te beurt om een straatnaambordje te onthullen van het pad dat naar het stalen object voert. Verzetslaantje heet de toegangsweg voortaan.
DAGBOEK
De onthulling van het verzetsmonument Kampina werd aangegrepen voor de presentatie van het boekje 'De laatste dagen voor de bevrijding van Boxtel'. Het is de gedrukte weergave van de inhoud van het schrift waarin Boxtelaar Willem van Amelsvoort aantekeningen maakte over de naderende bevrijding op 24 oktober 1944. De kleinkinderen van Van Amelsvoort - die in december 1944 mede aan de wieg stond van nieuwsblad Brabants Centrum en er jarenlang directeur en hoofdredacteur was - kregen de sfeerbeschrijving onlangs voor het eerst onder ogen en besloten het in boekvorm uit te geven. Tien jaar na de bevrijding, in 1954 werd mede uit deze aantekeningen al gepubliceerd in deze krant.Eén van die kleinkinderen, Maarten van Amelsvoort, memoreerde tijdens de presentatie dat zijn grootvader de aantekeningen had bedoeld voor familieleden die in oktober 1944 niet in Boxtel vertoefden. Vandaar ook dat Willems dochter Annie Aalders- van Amelsvoort het eerste exemplaar kreeg overhandigd door Willems achterkleinzoon Guus. Ook tante Door van der Meijden-Konings, de weduwe van verzetsstrijder Grard van der Meijden kreeg - naast burgemeester Van Homelen - zo'n document. Het dagboek is voor belangstellenden te koop bij boekhandel Elckerlijc aan de Markt.
De sfeervolle plechtigheid in de Kampina werd muzikaal omlijst door een koperensemble van de Gildenbondsharmonie. Kleindochter Anne van de overleden verzetsstrijder Van der Meijden blies 'The Last Post'. Een erewacht van de Koninklijke Luchtmacht was present en het gilde Sint-Barbara & Sint-Joris bracht een vendelgroet.
8 mei 2003