Contrast tussen zwart wit
blijft actueel
Moeiteloos bespeelde Arthur Japin (1956) aan de vooravond van de Boekenweek zijn publiek. De auteur van onder meer De zwarte met het witte hart en De droom van de leeuw verloochende zijn hartstocht voor theater, film, en opera niet. Zijn lezing mondde uit in een gedreven monoloog, die met veel gevoel voor dramatiek en een vleugje humor werd opgevoerd. De vijftig toehoorders hingen aan Japins lippen en lieten zich in de pauze graag verlokken tot de aankoop van een van zijn boeken, waarin een zwierige handtekening blijvend aan de literaire bijeenkomst in de bibliotheek zou herinneren.
Zijn bezoek aan de bibliotheek in Boxtel dat eigenlijk in de boekenweek was gepland, werd op Japins verzoek een week vervroegd. ,,Omdat ik volgende week in Afrika een lezing ga verzorgen”, verontschuldigde de auteur zich voordat hij met zijn voordracht begon. Hij is bereisd genoeg, maar met Zuid-Afrika, waar de strijd tussen zwart en wit nog altijd bestaat, heeft de auteur iets heel bijzonders.
Dat heeft vooral te maken met zijn eerste roman De zwarte met het witte hart, die het op waarheid gebaseerde verhaal vertelt van twee zwarte Ashantiprinsjes die op 10-jarige leeftijd meegenomen worden door een handelsdelegatie naar Nederland en daar opgroeien. De een past zich aan en verloochent daarmee zijn herkomst; de ander blijft trouw aan zijn volk en tradities en pleegt op 23-jarige leeftijd zelfmoord omdat hij zich nooit begrepen voelde.
PRINSJES
Het verhaal dat Japin min of meer toevallig op zijn weg trof, heeft hem vanaf het begin gegrepen en was de aanzet tot zijn literaire carričre. Een carričre die op het eerste gezicht voor de hand liggend was met een vader die Nederlands doceerde en de studie die hij na het gymnasium koos: Nederlandse letteren. Maar de eigenzinnige Japin, in wie een veelzijdig talent schuilging, koos voor de Kleinkunstacademie, speelde toneel, zong in opera’s en stond jaren in de spotlights.Tot medio jaren tachtig toen hij naar Rome ging, zich terugtrok en begon te schrijven: reisverhalen, toneelstukken, filmscenario’s en uiteindelijk zijn eerste roman. Een verhaal dat tien jaar duurde voordat het klaar was, maar dat hem nog steeds in de ban heeft. Net als het publiek dat hij schrijvend en vertellend weet te raken met zijn doorleefde verhaal van de twee Ashantiprinsjes.
,,Wie mij kent zal veel van mijzelf herkennen. Daarom is het voor mij een interessant verhaal, ik heb het doorleefd met mijn emoties en het gezien door mijn ogen. Het heeft iets met me gedaan. Het gaat veel verder dan het onderzoeken en opsommen van feiten, die er natuurlijk wel aan ten grondslag liggen.” Hardop filosoferend vat de schrijver de essentie van het verhaal samen: ,,Kleur heb je nooit zelf, kleur krijg je pas door anderen om je heen.”
Japin ging natuurlijk niet voorbij aan zijn tweede roman De droom van de leeuw, waarin de bekende filmregisseur Snaporaz (Fellini) op zijn ziekbed zijn leven reconstrueert tegen het decor van Rome. Het is een verhaal over liefde en verbeelding, droom en passie, leven en dood. Het verhaal over de strijd tussen geliefden, uitgevochten door twee ongewone mensen, gezien door de ogen van een groot kunstenaar (Snaporaz/Fellini). Plannen voor de toekomst heeft Japin nog volop. Zo verschijnt in oktober zijn nieuwe roman Schitterend Gebrek, tekende hij daags na zijn Boxtels bezoek een nieuw filmcontract en mag in 2006 zijn eigen opera worden verwacht.
Hoewel het publiek hem alles mocht vragen, bleef de animo voor die uitdaging minimaal. De man die om 20.00 uur plaatsnam op het podium bleek om 22.00 uur nog steeds dezelfde: welbespraakt, humoristisch, maar of het publiek nu echt iets van hem te weten is gekomen, is nog maar de vraag...
13 maart 2003