ECHTPAREN VIEREN FEESTDAGEN IN 'TWEEDE THUIS'
'Kerstfeest in verpleeghuis
kan ook heel gezellig zijn'
Tradities worden vastgehouden en het naderende kerstfeest is op beide locaties van verpleeghuis Lindenlust-Liduina zichtbaar en tastbaar. Kerstgroen, lampjes en glinsterende versiering brengen extra warmte en sfeer in deze dagen. Alles wordt gedaan om de intieme sfeer van thuis te evenaren. Maar moeite kost het toch. Voor de bewoners en voor de partners, die door het lot gescheiden leven...
Sjaan van de Besselaar uit Vught windt er geen doekjes om. Ze vindt het moeilijk om haar emoties in bedwang te houden. Na zes jaar is ze er nog steeds niet helemaal aan gewend dat haar man Frans niet meer thuis zal komen. ,,Nee, zijn thuis is hier", vertelt ze met tranen in haar ogen.
Zes jaar geleden kreeg haar man een herseninfarct. Na een lange opnameperiode in het ziekenhuis verhuisde hij naar verpleeghuis Liduina op de zogenaamde herstelafdeling, een afdeling voor mensen die na een korte of langere periode weer zóver opknappen dat ze zichzelf met hun handicap in de thuissituatie kunnen redden. Met perioden kwam hij thuis, maar de verzorging was zó intensief, dat zijn vrouw die ondanks inzet van de Thuiszorg en familie niet voldoende kon bieden. Zij vond zich tekortschieten en hij voelde zijn afhankelijkheid in de thuissituatie meer nog dan ooit. ,,Na zo'n weekend wilde hij het liefste terug en vroeg telkens wanneer hij weer naar huis kon. Dan bedoelde hij zijn afdeling hier."
WENNEN
Voor Frans is het verpleeghuis nu een prettiger omgeving, waar hij zich vertrouwd en veilig voelt. Hij heeft inmiddels op de bovenste verdieping een eenpersoons kamer en hoort bij de 'vaste gasten'. ,,Ik heb het prima hier", beaamt hij vanuit zijn rolstoel. ,,De verzorging is goed, de sfeer prima en privacy heb ik genoeg. Ik kan me gelukkig goed vermaken met lezen en kaarten en verder ben ik elke dag weer blij als ik mijn vrouw zie." Wel geeft hij onmiddellijk toe dat hij in het begin veel moeite met de acceptatie en gewenning heeft gehad.
Voor zijn vrouw is het verpleeghuis inmiddels haar tweede thuis geworden. Ze is er elke dag. ,,Ze zeggen wel eens tegen me dat ik gewoon eens thuis moet blijven en ook aan mezelf moet denken, maar ik wil gewoon niets liever dan hier zijn. Hij is tenslotte mijn man en ik wil zoveel mogelijk samen zijn. Alleen op woensdagmiddag blijf ik thuis om naar de bingo te gaan. Ik ben hier kind aan huis en eet zelfs de warme maaltijd mee."
VERWARRING
Jan Zaalberg uit Sint-Michielsgestel voelt met mevrouw Van de Besselaar mee. Zijn vrouw, die aan dementie lijdt, woont sinds drie jaar in verpleeghuis Lindenlust. Haar verhuizing was onvermijdelijk, maar voor Jan daarom niet minder zwaar. Het was een keuze zonder weg terug, realiseert hij zich achteraf. ,,Zelf heeft ze er weinig van gemerkt. We zijn op vakantie geweest en meteen daarna is ze op Lindenlust gekomen." Even aarzelt hij. ,,Maar voor mij was het zwaar. Je laat haar achter en je weet dat ze nooit meer terug zal komen."
Hij vertelt over het proces van verwarring en vergeetachtigheid dat hij van dichtbij meemaakte. ,,Eigenlijk besef je het zelf niet eens zo goed, omdat je haar elke dag meemaakte. Maar het ging heel hard. We hebben het tweeëneenhalf jaar met Thuiszorg en drie dagen dagbehandeling op Lindenlust kunnen redden, maar dat was gewoon niet meer mogelijk. Ik was er dag en nacht mee bezig."
Hij vertelt uitstekend te zijn opgevangen door het team van de afdeling waar zijn vrouw is komen wonen. ,,Ik was er natuurlijk niet helemaal vreemd, omdat ze er al op de dagbehandeling zat", legt hij uit. ,,Ik kom elke middag en avond, behalve dinsdag- en donderdagavond, want dan ga ik biljarten."
Zijn vrouw herkent hem niet echt meer. ,,Maar zeker weten doe je het niet", twijfelt hij. ,,Soms houdt ze m'n hand iets langer vast, alsof ze weet wie ik ben. Ik vind het fijn om er te zijn, hoewel ik niet veel kan doen, maar thuis zit ik ook maar alleen, want kinderen hebben we niet."
Jan Zaalberg maakt deel uit van de Verwantenraad, zit in de bouwcommissie die de nieuwbouw bij Liduina voorbereidt en volgt alle ontwikkelingen op de voet. Op die manier is hij indirect toch bij de zorg voor zijn vrouw betrokken en kan hij iets voor haar en de andere bewoners betekenen.
KERSTMIS
Kerstmis heeft voor beide echtparen een heel andere inhoud en vorm gekregen sinds een van de partners niet meer thuis woont. ,,Het blijft emotioneel", vindt Sjaan van de Besselaar. ,,Want tenslotte is het een echt familiefeest." De thuissituatie is verplaatst naar het verpleeghuis, waar samen met de ander bewoners en de ziekenverzorgsters feest wordt gevierd. Op beide locaties is er op kerstavond een stemmige heilige mis, waar de traditionele kerstliederen worden gezongen. En na de dienst is er koffie met worstenbrood en een borreltje voor wie wil.
Op Eerste en Tweede Kerstdag wordt op beide locaties een kerstdiner geserveerd, waaraan ook de familie deel kan nemen. ,,Het is altijd heel gezellig, maar Kerstmis thuis blijft toch anders", verzucht mevrouw Van de Besselaar tot besluit. Lachend kijkt ze haar man aan. ,,Maar we maken er samen gewoon het beste van." Een uitspraak die Jan Zaalberg alleen maar kan beamen.
NIEUWBOUW
De Boxtelse verpleeghuizen Liduina en Lindenlust gaan komend jaar een nieuwe toekomst tegemoet. Als alles naar wens verloopt kan in januari 2002 de eerste paal worden geslagen voor de nieuwbouw op de locatie naast het ziekenhuis. De oude kinderafdeling van het aangrenzende ziekenhuis wordt gesloopt en op die plek zal een compleet nieuwe vleugel voor de bewoners van Lindenlust worden gebouwd. Eind 2003 hoopt men de nieuwbouw te kunnen betrekken en is de fusie tussen de beide afdelingen ook zichtbaar een feit.
Volgens hoofd Begeleiding Ad Rozendaal zal Lindenlust tegen die tijd nog niet gesloten worden. Van de 105 verpleeghuisbedden gaan er straks 75 naar de nieuwe locatie bij Liduina. De 30 resterende bewoners blijven nog even op de vertrouwde locatie om op termijn naar het nieuwe verpleeghuis De Beemden in Sint-Michielsgestel te verhuizen. ,,In het verleden zijn regelmatig mensen uit Gestel naar Boxtel gekomen omdat daar geen plaats was. Nu kunnen deze mensen straks naar hun eigen woonomgeving terug. We hopen dat de bouw een beetje op elkaar zal aansluiten."
Liduina en Lindenlust zullen straks samen met Stichting Dommelhoven, De Beemden in Gestel en de Schijndelse Ouderenzorg een nieuwe organisatiestructuur krijgen. Liduina wordt volgend jaar losgekoppeld van het Carolus-Liduinaziekenhuis en krijgt in de nieuwe setting als afdeling 85 bedden.
Door een technisch probleem verscheen bovenstaand artikel niet in het dubbeldikke kerstnummer van Brabants Centrum.