Dumeco herrijst als feniks uit as

Boxtel kwam afgelopen jaar landelijk in het nieuws toen in de vroege ochtend van zondag 25 maart varkensslachterij Dumeco door actievoerders in de as werd gelegd. De daders werden nooit aangehouden. Terwijl de afgelopen maanden met man en macht is gewerkt aan de wederopbouw, moesten werknemers van Dumeco tijdelijk bij vestigingen buiten Boxtel aan de slag. Henk Peijnenburg (53) en Marcel van Osch (39), twee mannen die dagelijks op de werkvloer te vinden zijn, vertellen hun ervaringen.

Peijnenburg is onder de indruk als hij voor het eerst sinds lange tijd weer rondloopt op de werkplek in Boxtel. De afgelopen maanden werkte hij vooral in Den Bosch. Kort na de brand reed hij vanuit zijn woonplaats Veen (bij Heusden) enkele dagen naar de Dumeco-vestiging in Weert. Hij moest er 's nachts om half drie al beginnen. ,,Ze hadden op het bedrijf al snel in de gaten dat dit geen doen was. Vandaar dat ik een baantje kreeg in Den Bosch."

Peijnenburg had net zijn boerenbedrijf in Lennisheuvel verkocht toen hij dertig jaar geleden aan het werk ging bij 'de sport', zoals de voormalige exportcentrale van de Encebe in de volksmond genoemd werd. Na de brand kreeg hij bij de Dumeco-dochter in de Brabantse hoofdstad echter heel ander werk dan hij in Boxtel gewend was. ,,Vóór het moment dat de fabriek in de as werd gelegd, was ik verantwoordelijk voor het 'vuile' gedeelte van het productieproces. De ontvangst van de ladingen varkens, controle van de vrachtbrieven, ontsmetting van vrachtauto's en het schoonmaken en doden van de dieren. In Den Bosch was ik verantwoordelijk voor de kwaliteit van het slachtafval. Werk dat ik alleen maar kende 'van zien'. Bovendien leerde ik rijden met de heftruck; had ik nog nooit gedaan. Toch leuk."

IN DE FILE

,,De eerste paar weken heb ik thuisgezeten. Daarna werden we met taxibussen naar Limburg vervoerd. Later zag je dat mensen toch liever met hun eigen auto reizen en ontstond er car-pooling. Sommige collega's hadden een hekel aan het reizen, maar persoonlijk vond ik het niet vervelend. Maar de tijd dat je in de auto zit geldt als werktijd, dus dat tikt lekker door. Ook als je in de file zit", grinnikt de Boxtelaar.

Nadat de slachtachterstand was weggewerkt, werd Van Osch overgeplaatst naar Dumeco-dochter Kroot Vlees BV in Tilburg. ,,Dat is een rundvleesslachterij. Ik heb daar ervaren dat het slachten van koeien wezenlijk anders is dan het slachten van varkens. Het is niet alleen veel intensiever en vergt een grotere snijvaardigheid; het werk is ook veel zwaarder." Vóór de brand had Van Osch de leiding over het personeel dat de varkens opensnijdt en daadwerkelijk met het slachtproces bezig is. Of hij in januari in dezelfde functie terugkeert, weet hij nog niet. ,,Omdat de vestigingen Den Bosch en Eindhoven naar Boxtel komen, vindt komend jaar een reshuffle van banen plaats. Mijn functie bestaat ook in de andere twee fabrieken, dus het is nog even afwachten hoe een en ander zich ontwikkelt."

GELUK BIJ ONGELUK

Het moment waarop Van Osch hoorde dat Dumeco in lichterlaaie stond, zal hij niet snel vergeten. ,,Elke zondagochtend fiets ik in een wielertoerclub. Daar werd het verteld. Ik heb eerst het rondje meegereden en ben toen gaan kijken; op dat moment kun je er toch niets aan doen. Onderweg drong het eigenlijk pas goed tot me door. Wat zal er nog over zijn van het bedrijf, denk je dan."

Volgens Van Osch is het een geluk bij een ongeluk dat de slachterij goeddeels leeg was. ,,Door het MKZ waren er geen varkens in het bedrijf. Was dat wel het geval, dan was het vuur misschien wel een week blijven branden. En bovendien zou je het in Boxtel niet hebben kunnen uithouden van de stank."

Peijnenburg hoorde het nieuws van de brand toen hij die zondagochtend voor de televisie zat te zappen. Door het MKZ was hij op dat moment al een week niet meer aan het werk. ,,Je gelooft je ogen niet als je daar ineens je eigen bedrijf in brand ziet staan. Ik ben direct in de auto gesprongen en naar Boxtel gereden maar mocht het terrein niet op. Op dat moment deed dat zeer, maar achteraf denk ik: terecht. We zouden de hulpverleners maar voor de voeten hebben gelopen. Ik heb zowat de hele zondag staan te kijken. Op weg naar huis heb ik me afgevraagd wat de toekomst zou brengen."

SLACHTPROCES

De aanvoer van varkens geschiedt vanaf de Van Salmstraat. Elke vrachtwagen die daar arriveert is geladen met de dieren van één boer. De varkens blijven ook nadat ze gelost zijn per leverancier bijeen. Op die manier kunnen eventuele onregelmatigheden of problemen snel herleid worden. Nadat Peijnenburg de papieren heeft gecontroleerd, krijgen de dieren twee uur rust. Dan worden ze met water schoongespoeld om vervolgens de slachtbaan op te gaan. In tegenstelling tot het verleden worden de varkens straks niet langer met elektrische schokken verdoofd, maar met gas. ,,De dieren raken op die manier minder gestresst en dat is beter voor de kwaliteit van het vlees", weet Peijnenburg.

Vervolgens komt het onvermijdelijke moment waarop het varken met een mes wordt doodgestoken. In een broeibak van zestig graden heet worden de dieren onthaard om daarna aan de vleeshaak te worden geslagen. Na een drogingsproces gaat het slachtproces in de 'schone slachterij' verder. Daar wordt het varken 'ontmanteld' en begint de verwerking van vlees en ingewanden. ,,Nagenoeg alle onderdelen van het varken worden gebruikt. Zelfs de haren: daarvan worden borstels gemaakt", vertelt Van Osch. Peijnenburg vult hem aan: ,,Vroeger werd zelfs de baarmoeder van het varken gebruikt. In Japan schijnt dat een delicatesse te zijn."

Op de vraag of het varken inderdaad zo intelligent is als vaak wordt beweerd, knikken beide Dumeco-medewerkers met volle overtuiging. Peijnenburg: ,,Het dier weet bijvoorbeeld heel goed dat het naar de slachtbank gaat en zal zolang mogelijk tegenstribbelen. Daarnaast kun je een varken ook vanalles aanleren. Er zijn zelfs mensen die een varken als huisdier hebben."

KINDERZIEKTEN

De productie van varkensvlees in Boxtel zal in het eerste halfjaar van 2002 geleidelijk worden opgevoerd. Op die manier hoopt Dumeco de kinderziekten die het werken in het nieuwe gebouw ongetwijfeld met zich mee zal brengen, snel te kunnen verhelpen. Ook kunnen de medewerkers op deze manier goed wennen aan hun nieuwe werkomgeving.

Als de nieuwbouw in Boxtel straks op volle toeren draait, zullen er circa zeshonderd mensen werkzaam zijn. De slachterijen die nu nog in Den Bosch en Eindhoven functioneren zullen opgaan in de Boxtelse vestiging. De medewerkers van deze vestigingen gaaan zoveel mogelijk mee naar Boxtel.

Terug